Ad(-)hoc(-)oplossing

[?] Wat is juist: ad-hocoplossing, ad hoc-oplossing of adhocoplossing?

[!] Ad-hocoplossing en ad-hoc-oplossing zijn allebei juist. Ad hoc-oplossing en adhocoplossing worden als onjuist beschouwd.

Ad-hoc-oplossing bestaat uit een Latijnse woordgroep (ad hoc) en een zelfstandig naamwoord (oplossing). Het geheel vormt een samenstelling. Samenstellingen die beginnen met een anderstalige, niet-Engelse woordgroep (zoals ad hoc), krijgen een streepje tussen deze woorden. Voor de leesbaarheid mag er een extra streepje worden ingevoegd na hoc. In het Witte Boekje (2006) wordt zo'n verduidelijkend streepje in de woordenlijst ook weleens geplaatst (zoals in ad-hoc-optie). Ook volgens de regels van het Groene Boekje (2005) mag dit extra streepje er staan, al wordt het in de woordenlijst nergens gezet.

Meer voorbeelden met ad hoc:

ad-hocanalyse, ad-hoc-analyse
ad-hocbeslissing, ad-hoc-beslissing
ad-hocbestuur, ad-hoc-bestuur
ad-hoccomité, ad-hoc-comité
ad-hoccommissie, ad-hoc-commissie
ad-hoconderzoek, ad-hoc-onderzoek

Ad hoc komt ook weleens voor ná een zelfstandig naamwoord, meestal in de verbinding commissie ad hoc, maar ook oplossing ad hoc komt voor. Dan staat er een spatie tussen alle woorden.

Meer voorbeelden van samenstellingen waarvan de eerste delen een woordgroep uit een andere (niet de Engelse) taal zijn:

a-capellakoor, a-capella-koor ('Ons koor zingt a capella')
ad-interimdirecteur, ad-interim-directeur ('Deze directeur is ad interim aangesteld')
angina-pectorisaanval, angina-pectoris-aanval ('Angina pectoris is een ernstige aandoening')
anorexia-nervosapatiënt, anorexia-nervosa-patiënt ('Karen Carpenter leed aan anorexia nervosa')
a-prioribesluit, a-priori-besluit ('Het besluit is a priori genomen')
art-nouveaukunst ('De art nouveau is een Europese kunststijl, verwant aan de jugendstil')
au-bain-mariebereiding, au-bain-marie-bereiding ('Verwarm de saus au bain-marie')
babi-pangangmenu ('Babi pangang is geroosterd varkensvlees')
chili-con-carnerecept, chili-con-carne-recept ('Vanavond eten we chili con carne')
commedia-dell'artefiguur, commedia-dell'arte-figuur ('Harlekijn (Arlecchino) is een figuur uit de commedia dell'arte')
crème-brûléebrander, crème-brûlée-brander ('Ik ben dol op crème brûlée')
cum-laudevermelding, cum-laude-vermelding ('Zij studeerde cum laude af')
daging-rendangmenu ('Daging rendang is een Indisch gerecht van met kokos gestoofd rundvlees')
dolce-far-nientesfeer, dolce-far-niente-sfeer ('Vakantie is voor mij vooral een dolce far niente')
eau-de-cologneflesje, eau-de-cologne-flesje ('Eau de cologne betekent letterlijk 'water van Keulen'')
en-suitedeuren, en-suite-deuren ('Ons vorige huis had een mooie kamer en suite')
feng-shuiopleiding, feng-shui-opleiding ('Feng shui is een uit China afkomstige kunst om een harmonieuze inrichting te creëren')
fin-de-siècleroman, fin-de-siècle-roman ('Deze roman is geschreven in het fin de siècle')
haute-couturecollectie, haute-couture-collectie ('Zij draagt alleen maar haute couture')
in-situvitrificatie ('Het ter plaatse verglazen van verontreinigingen in de bodem wordt in-situvitrificatie genoemd')
in-vitrofertilisatie, in-vitro-fertilisatie ('Bij technieken die in vitro worden toegepast, wordt een deel van een organisme gebruikt')
lollo-rossosalade, lollo-rosso-salade ('Lollo rosso is een slasoort met gekrulde bladeren')
mastino-napoletanopup, mastino-napoletano-pup ('De mastino napoletano is een grote hond')
multiple-sclerosepatiënt, multiple-sclerose-patiënt ('Multiple sclerose betekent letterlijk 'op vele plaatsen voorkomende weefselverharding')
nouveaux-richesfamilie, nouveaux-riches-familie ('Een ander woord voor nouveaux riches is parvenu's')
nouvelle-cuisinekookboek, nouvelle-cuisine-kookboek ('Paul Bocuse is een belangrijke naam binnen de nouvelle cuisine')
nouvelle-vaguefilm, nouvelle-vague-film ('Eric Rohmeris een van de belangrijkste figuren uit de nouvelle vague')
pencak-silatbeoefenaar ('Pencak silat is een uit Indonesië afkomstige vechtsport')
pina-coladacocktail ('Pina colada betekent letterlijk 'gezeefde ananas')
pro-deoadvocaat, pro-deo-advocaat ('De hulpverlening was pro deo')
pro-formabijdrage, pro-forma-bijdrage ('We betaalden een financiële bijdrage van pro forma € 1,-')
pro-formaprocedure, pro-forma-procedure ('Deze procedure wordt ook wel pro forma gevolgd')
pro-formazitting, pro-forma-zitting ('Deze zitting zal pro forma plaatsvinden')
pro-memoriepost, pro-memorie-post ('Het agendapunt werd pro memorie toegevoegd')
pro-ratavergoeding, pro-rata-vergoeding ('De vergoeding wordt pro rata berekend')
pro-ratovergoeding, pro-rato-vergoeding ('De vergoeding wordt pro rato berekend')
qi-gongmeester ('Qi gong is een combinatie van ademhalingstechniek, concentratie en subtiele bewegingen')
spina-bifidapatiënt, spina-bifida-patiënt ('Spina bifida betekent 'gespleten ruggegraat'')
summa-cum-laudevermelding, summa-cum-laude-vermelding ('Zij studeerde summa cum laude af')
tai-chicursus, tai-chi-cursus ('Tai chi is van oorsprong een oosterse verdedigingskunst')
uomo-universale-ideaal (streepjes verplicht vanwege klinkerbotsing) ('Leonardo da Vinci was een uomo universale')
urbi-et-orbizegen, urbi-et-orbi-zegen ('Urbi et orbi betekent letterlijk 'aan de stad (Rome) en aan de (gehele) wereld'')
viola-da-gambaconcert, viola-da-gamba-concert ('De viola da gamba is een mooi instrument')
xiang-qibeoefenaar, xiang-qi-beoefenaar ('Xiang qi is het Chinese schaakspel')

Elders op deze website vindt u een advies over vergelijkbare samenstellingen met Engelse delen.

Als er tussen de delen van een anderstalige woordgroep al een streepje staat, blijft dat behouden in een samenstelling:

deux-chevauxliefhebber ('Je ziet nog maar zelden een deux-chevaux rijden')
deux-piècesontwerp ('Daar heb je de freule in d'r deux-pièces')
ex-aequoreglement, ex-aequo-reglement ('Bij een ex-aequo geeft de laatst gereden wedstrijd de doorslag')
ex-librisstempel ('Een ex-libris staat meestal voor in een boek')
petit-beurrekoekjes ('Een kopje thee met een petit-beurre gaat er altijd wel in')
ve-tsinallergie, ve-tsin-allergie ('Ve-tsin wordt vaak gebruikt om de smaak van (Chinese en Japanse) gerechten te versterken')

Verwante kwesties:

humanresourcesmanagement

assessmentcenter

Tweede Kamerlid

langeafstandsloper

Word nu lid van Onze Taal! Tien prachtige taaltijdschriften per jaar, gratis antwoord op uw taalvragen en vele euro's korting op taalboeken en -cursussen.