Lange(-)afstands(-)loper?
![[?]](grvra.gif)
Wat is juist: lange afstandsloper of langeafstandsloper?
![[!]](bluit.gif)
Het hangt ervan af wat er bedoeld wordt: een lange afstandsloper is een afstandsloper die lang is, een langeafstandsloper is een loper van lange afstanden. Meestal is dat laatste bedoeld; alleen langeafstandsloper is dan juist. Hetzelfde verschil bestaat tussen groene zeepfabrikant en groenezeepfabrikant: de eerste is een zeepfabrikant die groen is (of die zo genoemd wordt omdat hij het milieu hoog in het vaandel heeft staan), de tweede is een fabrikant van groene zeep.
De woorden langeafstandsloper en groenezeepfabrikant bestaan uit een bijvoeglijk naamwoord en twee zelfstandige naamwoorden. Het bijvoeglijk naamwoord heeft betrekking op het eerste zelfstandige naamwoord: 'loper van lange afstanden', 'fabrikant van groene zeep'. Om deze betekenisrelatie uit te drukken, moeten dit soort samenstellingen aaneengeschreven worden. Zo is het bijvoorbeeld ook derdewereldland, heteluchtkachel en grotemensenwereld.
Langere samenstellingen worden eveneens aaneengeschreven: tweedegeneratieoorlogsslachtoffer, onroerendgoedtransactiekostensysteem.
Wie deze samenstellingen niet prettig leesbaar vindt, mag de structuur ervan verduidelijken met een of meer liggende streepjes. Lange-afstandsloper, tweede-generatie-oorlogsslachtoffer en onroerendgoed-transactiekostensysteem zijn dus ook mogelijk.
Tot 1996 móést in samenstellingen als langeafstandsloper en groenezeepfabrikant trouwens een streepje worden geplaatst tussen het eerste en het tweede deel: uitsluitend lange-afstandsloper en groene-zeepfabrikant waren correct. Sinds 1996 mág dit streepje voor de duidelijkheid worden ingevoegd, maar gebruikelijke combinaties worden bij voorkeur aaneengeschreven.
Meer voorbeelden
Meer voorbeelden van dit soort drieledige samenstellingen staan hieronder. Deze lijst, de zogenaamde drieledigesamenstellingenverzameling (er staan ook enkele voorbeelden op met nog meer leden), kan altijd aangevuld worden. Hebt u een woord waarvan u vindt dat het in deze lijst thuishoort of zijn er andere gevallen waarover u twijfelt, stuur ons dan een mailtje.
- aanvullendpensioenbedrijf ('bedrijf dat adviseert over het aanvullend pensioen')
- achttienholesgolfbaan ('golfbaan met achttien holes')
- achtuurjournaal ('journaal van acht uur')
- administratievelastendruk ('de druk die verplichte officiële administratie met zich meebrengt')
- afstaandeorencorrectie ('operatie waarbij flaporen worden gecorrigeerd')
- algemeenbestuurvergadering ('vergadering van het algemeen bestuur')
- alleenstaandeouderkorting ('korting voor de alleenstaande ouder')
B
- beeldendekunstinstelling ('instelling voor beeldende kunst')
- beeldendekunstmanifestatie ('manifestatie van beeldende kunst')
- beeldendekunstproject ('project voor beeldende kunst')
- beeldendekunsttentoonstelling ('tentoonstelling van beeldende kunst')
- beganegrondwoning ('woning op de begane grond')
- bekende-Nederlandersreservoir ('reservoir van bekende Nederlanders')
- belegdebroodjesspecialist ('specialist in belegde broodjes')
- Belgischbierliefhebber ('liefhebber van Belgisch bier')
- benedenmodaalverdiener ('iemand die minder dan een modaal inkomen verdient')
- beschikbarepremieregeling (bepaalde vorm van pensioensparen)
- betaaldvoetbalclub ('club in het betaalde voetbal, profclub')
- betaaldvoetbalorganisatie ('organisatie in het betaalde voetbal, profclub')
- bittereamandelolie ('olie van bittere amandelen')
- blancodragerheffing ('heffing op blanco (beeld- en geluids)dragers')
- blauwekaassaus ('saus met blauwe kaas')
- blauwetonijnpopulatie ('populatie van de blauwe tonijn')
- blauwewallencrème ('crème tegen blauwe wallen onder de ogen')
- blotebillengezicht ('gezicht dat lijkt op blote billen', dat wil zeggen: een bolrond gezicht)
- bloteborstenbar ('bar waar het bedienend personeel met blote borst(en) rondloopt')
- blotevoetendokter ('dokter op blote voeten'; inlandse man of vrouw die medische hulp verleent)
- bovenmodaalverdiener ('iemand die meer dan een modaal inkomen verdient')
- bovensteluchtweginfectie ('infectie van de bovenste luchtwegen')
- bredebasiskabinet ('kabinet met ministers van partijen die samen een grote meerderheid in de Kamer hebben')
- bredeschoolgebouw ('gebouw waarin een brede school gehuisvest is')
- breedbandinternet ('internet via een breedbandverbinding')
- breedbeeldtelevisie ('televisie waarvan breedte en hoogte van het beeldscherm een verhouding 16:9 hebben')
- bronzenmedaillewinnaar ('winnaar van een bronzen medaille')
- bruinebonensoep ('soep met bruine bonen')
- bruinekroegsfeer ('sfeer als in een bruine kroeg')
- buitengewoonverlofuren ('uren besteed aan buitengewoon verlof')
- buitenschoolseopvangactiviteiten ('activiteiten in het kader van de buitenschoolse opvang (bso)')
- burgerlijkeongehoorzaamheidscampagne ('campagne in het kader van de burgerlijke ongehoorzaamheid')
- collectievelastendruk ('bedrag van de collectieve lasten uitgedrukt als percentage van het bruto binnenlands product')
- centralebankpresident ('president van een centrale bank')
- centraleverwarmingsinstallatie ('installatie voor de centrale verwarming')
- Chineesrestaurantsyndroom ('allergische reactie op Chinees eten, wat veroorzaakt zou worden door ve-tsin, een smaakversterkend poeder')
- chronischevermoeidheidssyndroom ('syndroom met als belangrijk symptoom chronische vermoeidheid, myalgische encefalomyelitis (ME)')
- chronischeticstoornis ('lichte vorm van het syndroom van Gilles de la Tourette')
- chronischezorgmodel ('model dat wordt toegepast in de chronische zorg')
- complementairevalutasysteem ('systeem waarin andere valuta's dan 'gewoon' geld een rol speelt, bijvoorbeeld: ruilhandel')
- cubitaletunnelsyndroom ('aandoening waarbij de zenuw bij de elleboog wordt afgeklemd')
- cultureelerfgoedinstelling ('instelling voor het behoud van cultureel erfgoed')
D
- dagelijksbestuurvergadering ('vergadering van het dagelijks bestuur')
- definitiefontwerpfase ('fase van het definitief ontwerp' (als bouwterm))
- derdebetalersregeling ('regeling in België waarbij de ziektekostenverzekeraar rechtstreeks de kosten van de behandeling aan de zorgverstrekker betaalt')
- dertiendeweeksmelding ('melding van een geval van arbeidsongeschiktheid bij de uitvoeringsinstelling zodra die arbeidsongeschiktheid dertien weken heeft geduurd')
- derdewereldland ('land in de derde wereld')
- dertigkilometerzone ('zone waarbinnen niet harder dan dertig kilometer gereden mag worden')
- digitalekaartenmaker ('producent van digitale kaarten, meestal voor navigators')
- dikkedarmkanker ('kanker aan de dikke darm')
- dikkekinderenproblematiek ('de problematiek van dikke kinderen')
- dikkemensenstoel ('stoel voor dikke mensen')
- dikketruiendag ('dag waarop men dikke truien draagt', 'dag in de winter waarop het dragen van een dikke trui wordt gestimuleerd om mensen energiebewust te maken')
- driekamerappartement, driekamerflat, driekamerwoning ('appartement/flat/woning met drie kamers')
- drogehoestsiroop ('siroop ter verhelping van een droge hoest')
- droogbedtraining ('training om bedplassen af te leren')
- dodebomenmedia ('de gedrukte media (kranten, tijdschriften)')
- dodehoekslachtoffer ('verkeersslachtoffer dat gewond raakt of om het leven komt doordat hij of zij in de dode hoek van een afslaande vrachtwagen zat')
- dodehoekspiegel ('spiegel waarmee je voertuigen in de dode hoek kunt zien')
- dodemansknop ('knop die voortdurend moet worden ingedrukt')
- dommeblondjesmoppen ('moppen over domme blondjes')
- dooievisjesvreter ('saai iemand')
- driegangenmenu ('menu met drie gangen')
- drieledigesamenstellingenverzameling ('verzameling van drieledige samenstellingen (zoals het merendeel van de samenstellingen in deze lijst)')
- driesporenbeleid ('beleid waarbij gelijktijdig drie doelstellingen worden nagestreefd')
- drogestofgehalte ('gehalte aan droge stof')
- drogewittewijnliefhebber ('liefhebber van droge witte wijn')
- dubbelehelixstructuur ('structuur gevormd door twee ineengedraaide helixen')
- dunnedarmhorzel ('horzel die parasiteert op paarden, ezels, muildieren en geiten')
- dunnelaagchromatografie ('vorm van chromatografie waarbij een oplossing van een te scheiden mengsel beweegt door een laagje absorptiemiddel')
- dunnelaagtechnologie ('technologie om zonnepanelen te maken door middel van een dun laagje silicium')
- duurzame-energieproject (streepje vanwege klinkerbotsing) ('project ter bevordering van duurzame energie')
- eenaprilgrap ('grap op 1 april')
- eengezinswoning ('woning bedoeld voor één gezin')
- eenhendelkraan ('kraan die met één hendel of beugel bediend kan worden')
- eenkindpolitiek ('bevolkingspolitiek die erop gericht is dat echtparen slechts één kind hebben')
- eenloketfunctie ('functie van een instantie waar cliënten voor allerlei zaken bij één loket terechtkunnen')
- eenmeifeest ('feest van socialisten en communisten op 1 mei, de Dag van de Arbeid')
- eenouderadoptie ('adoptie door een van de twee partners, waarbij aan de andere partner medevoogdij wordt verleend')
- eenoudergezin ('gezin met alleen een vader of moeder')
- eensecondelongcapaciteit ('maximale hoeveelheid lucht die in één sconde kan worden uitgeademd')
- eenstapsprocedure ('procedure met maar één stap')
- eerste-elftalspeler (streepje vanwege klinkerbotsing) ('speler van het eerste elftal')
- eerstegeneratieallochtoon ('allochtoon die in het buitenland is geboren')
- eerstehulpkist ('kist(je) met EHBO-materiaal')
- eerstehulpverlening ('verlening van eerste hulp')
- eerstelijnsgezondheidszorg ('gezondheidszorg in de eerste lijn', oftewel huisartsen in nauwe samenwerking met maatschappelijk werk, enz.)
- eersteservicepercentage ('percentage services van een tenniss(t)er die in zijn')
- eerstesteenlegging ('legging van de eerste steen')
- eerstestortingsbonus ('bonus die wordt uitgekeerd bij de eerste storting')
- efficiëntemarkthypothese ('hypothese die stelt dat de koers van een effect e.d. alle publiekelijke informatie weerspiegelt')
- eigenbeheeruitgave ('uitgave in eigen beheer')
- eigenvuurincident ('schietincident waarbij militairen van de eigen of van een bevriende krijgsmacht onder vuur worden genomen')
- eigenwoningbezitter ('bezitter van een eigen woning')
- eigenwoningforfait ('forfait dat aan de waarde van de eigen woning gerelateerd is')
- elektrischefietsgebruiker ('gebruiker van een elektrische fiets')
- elektrischegitaarsolo ('solo op de elektrische gitaar')
- Elfstedentocht ('tocht langs elf steden')
- Engelsedropliefhebber ('liefhebber van Engelse drop')
- Engelseboekenliefhebber ('liefhebber van Engelse boeken')
- enkelefeitconstructie (juridische truc om discriminatie te omzeilen)
- faciale-esthetiekindex (streepje vanwege klinkerbotsing) ('index voor de faciale esthetiek')
- fellichtreductie ('methode om het effect van fel (tegen)licht in auto's te reduceren')
- fijnhoutfineer ('fraaie houtsoort die als sierlaag wordt aangebracht op meubels en wanden')
- fijnstofflitspaal ('paal waarmee auto's die te veel fijn stof uitstoten worden gefotografeerd')
- flexibele-urencontract (streepje vanwege klinkerbotsing) ('contract voor flexibele uren')
- flauwegrappengehalte ('gehalte aan flauwe grappen')
- fluwelenkledingliefhebber ('liefhebber van fluwelen kleding')
- fossielebrandstoffentekort ('tekort aan fossiele brandstoffen')
- Fransekaasliefhebber ('liefhebber van Franse kaas')
- frequentewoordenlijst ('lijst van frequente woorden')
- frisseluchtvoorziening ('het voorzien van een ruimte van frisse lucht')
- frontalebotsingsproef ('proef alsof het een frontale botsing betreft')
- gebrokenhartsyndroom ('stresscardiomyopathie', 'hartfalen ten gevolge van een heftige emotie, zoals liefdesverdriet')
- gebruiktekledinginzamelingsactie ('inzamelingsactie voor gebruikte kleding')
- geenbezwaarsysteem ('systeem waarbij ervan wordt uitgegaan dat wie geen bezwaar maakt, akkoord gaat')
- geenpardonbeleid ('beleid dat geen pardon kent', 'nultolerantiebeleid')
- gekkekoeienziekte ('een progressieve hersenziekte waardoor koeien 'gek' worden')
- gelekaartprocedure ('EU-procedure met betrekking tot supranationale wetgeving')
- gelekoortsmug ('steekmug die het virus van de gele koorts overbrengt')
- gelekoortsvaccinatie ('vaccinatie tegen de gele koorts')
- geletruidrager ('drager van de gele trui in de Tour')
- gelijkekansenbeleid ('beleid dat gericht is op het scheppen van gelijke kansen voor alle mensen')
- geroosterdecourgettetapenade ('tapenade gemaakt van geroosterde courgettes')
- geroosterdepaprikasoep ('soep met geroosterde paprika's')
- geslotenbeurstransactie ('transactie waarbij de beurzen gesloten blijven')
- gevaarlijkestoffeninspecteur ('iemand die de omgang met gevaarlijke stoffen inspecteert')
- gevondenvoorwerpenbureau ('bureau voor gevonden voorwerpen')
- gewonemensentaal ('taal voor gewone mensen', 'jip-en-janneketaal')
- gezondekeuzeklavertje ('blauw klavertje op levensmiddelen die een gezonde keus zijn')
- gezondevoedinghype ('hype rond gezonde voeding')
- gezondlevenhype ('hype rond gezond leven')
- glijdendeschaalargument (zie hellendvlakargument)
- goddelijkebevelstheorie ('vorm van religieuze ethiek waarbij de gelovige uitgaat van een goddelijke instantie die de mens opdraagt hoe te handelen')
- goededoelenfonds ('fonds voor goede doelen')
- goededoelenloterij ('loterij waarvan de opbrengst naar goede doelen gaat')
- goededoelenstichting ('stichting voor goede doelen')
- goednieuwsrubriek ('rubriek met goed nieuws')
- goudenmedaillewinnaar ('winnaar van een gouden medaille')
- grijskentekenauto ('auto met een grijs kenteken')
- grijskentekenhouder ('bezitter van een auto met een grijs kenteken')
- grijzezonewapen ('middellangeafstandsraket')
- groeneamandelboom ('pistacheboom')
- groenestroomcertificaat ('certificaat dat vermeldt hoeveel groene stroom wordt opgewekt')
- groenetakfractuur ('twijgbreuk', letterlijk: 'breuk als van een groene tak')
- groenetruidrager ('drager van de groene trui in de Tour')
- grootbeeldtelevisie ('televisie met groot beeld')
- groteletterbibliotheek ('bibliotheek met boeken met grote letters')
- groteletterboek ('boek met grote letters')
- grotematenkleding ('kleding voor mensen met grote maten')
- grotematendameskleding ('kleding voor vrouwen met grote maten')
- grotematenherenkleding ('kleding voor mannen met grote maten')
- grotematenkinderkleding ('kleding voor kinderen met grote maten')
- grotematenwinkel ('winkel met kleding in grote maten')
- grotemensenpraat ('praat voor grote mensen')
- grotemensenwerk ('werk voor grote mensen')
- grotestadsbewoner ('bewoner van de grote stad')
- grotestadsjungle ('de grote stad voorgesteld als een chaotisch, onoverzichtelijk geheel')
- grotestadsleven ('het leven van de grote stad')
- grotestedenbeleid ('beleid voor de grote steden')
- groteteenabductor ('abductor van de grote teen')
- groteteennagel ('nagel van de grote teen')
- grotetertstoonladder ('toonladder van de grote terts', 'majeurtoonladder')
- grotezaalproductie ('productie voor een grote zaal')
- grovedennenbos ('bos dat grotendeels uit grove dennen bestaat')
- halfpondspak ('pak van een half pond (250 gram)')
- halfvollemelkpak ('pak met halfvolle melk')
- halfzwareshagroker ('roker van halfzware shag')
- hardekernjongere ('jongere die deel uitmaakt van een harde kern van een bepaalde groep')
- hardemuntpolitiek ('politiek die gericht is op het behoud van een harde munt')
- hardeschijfcapaciteit ('geheugencapaciteit van een harde schijf')
- heetwaterbad ('bad in heet water')
- heetwaterbron ('bron waar heet water uit komt')
- heetwaterkraan ('kraan voor heet water')
- heetwaterreservoir ('reservoir met heet water')
- helderekippensoeprecept ('recept voor heldere kippensoep')
- hellendvlakargument ('argument dat stoelt op het idee: als je dit toestaat/verbiedt, is het hek van de dam')
- heteluchtballon ('ballon die blijft zweven dankzij hete lucht')
- heteluchtoven ('oven waarin verbrandingsgassen en rook door kanalen om de bakruimte worden geleid')
- hogedrukgebied ('gebied met hoge luchtdruk')
- hogedrukspuit ('spuit waarmee met hoge druk wordt gespoten')
- hogefrequentiebeademing ('beademing met een frequentie van meer dan 60 per minuut')
- hogerberoepsprocedure ('procedure in hoger beroep')
- hogere-inkomensgroepen (streepje vanwege klinkerbotsing) ('groepen met hogere inkomens')
- hogeresolutie-CT-scan ('CT-scan waarbij zeer dunne coupes worden gemaakt')
- hogeresolutietelevisie ('televisie met een hoge resolutie')
- hogesnelheidsfractuur ('botbreuk met versplintering en schade aan de weke delen')
- hogesnelheidstrein ('trein die een hoge snelheid haalt')
- hogetonenverlies ('gehoorverlies voor de hoge tonen')
- hoogrendementsketel ('ketel met een hoog rendement')
- hoogrendementsschroefcentrifugaalpomp ('schroefcentrifugaalpomp met een hoog rendement')
- hoogrisicobeveiliging ('beveiliging op plaatsen waar het risico van aanslagen enz. groot is')
- hoogrisicomateriaal ('materiaal met een hoog risico')
- hoogwaterextreem ('de hoogste graad van hoog water')
- ideaalgaswet, idealegaswet ('wet die het gedrag van gassen onder invloed van druk, volume, temperatuur en aantal deeltjes beschrijft', ook wel 'de wet van Boyle-Gay-Lussac')
- idealeschoonzoongehalte ('mate waarin een man als de ideale schoonzoon wordt beschouwd')
- Iersewhiskyliefhebber ('liefhebber van Ierse whisky')
- ingezondenbrievenrubriek ('rubriek voor ingezonden brieven')
- intellectueeleigendomsrechten ('rechten op het vlak van het intellectueel eigendom')
- intellectuele-eigendomsrechten ('rechten op het vlak van de intellectuele eigendom')
- Japanse-encefalitisvirus ('virus dat vooral in Japan meningomyelo-encefalitis bij de mens veroorzaakt')
- jongeambtenarenclub ('club voor jonge ambtenaren')
- jongehondensfeer ('sfeer als bij jonge honden', 'vrolijke, uitgelaten sfeer')
- jongeouderssite ('site voor jonge ouders')
- jongerejaarsstudent ('eerste- of tweedejaarsstudent')
- jongtalentprogramma ('programma voor jong talent')
- jongveekeuring ('keuring van jong vee')
- kleinemaagsyndroom ('symptomencomplex dat kan ontstaan na een maagverkleining')
- kleinematendamesschoenen ('damesschoenen voor vrouwen met een kleine schoenmaat')
- kleinematenherenschoenen ('herenschoenen voor mannen met een kleine schoenmaat')
- kleineondernemersregeling ('regeling voor kleine ondernemers')
- kleineteenabductor ('abductor van de kleine teen')
- kleinetertstoonladder ('toonladder van de kleine terts', 'mineurtoonladder')
- kleinevatenvasculitis ('vasculitis van de kleine vaten')
- kokendwaterkraan ('kraan waar het water kokend uit komt')
- kortebaankampioen ('kampioen van de korte baan')
- kortegolfantenne ('antenne voor ontvangst van de korte golf')
- korteketenprincipe ('principe dat er zo min mogelijk schakels (en dus ook zo min mogelijk vervoer over lange afstand) zitten tussen productie en consumptie van producten')
- korteketenvetzuren ('vetzuren die vrijkomen bij het verteren van voedsel')
- korteklapmethode ('methode om met een kortdurend, intensief onderzoek snel een criminele organisatie uit te schakelen')
- kortetermijngeheugen ('geheugen van de korte termijn')
- kortetermijnoplossing ('oplossing voor de korte termijn')
- korteverhalenbundel ('bundel met korte verhalen')
- korteverhalencollectie ('collectie van boeken met korte verhalen')
- korteverhalenwedstrijd ('wedstrijd om het beste korte verhaal')
- kortgedingdagvaarding ('dagvaarding voor een kort geding')
- kortverbandvrijwilliger ('militair in een kort (dienst)verband')
- koudeaardappelenbuurt ('buurt waar men zijn stand probeert op te houden door zich veelal noodzakelijke levensbehoeften te ontzeggen')
- koudedrankenautomaat ('automaat met koude dranken')
- koudegrondtuinder ('tuinder van de koude grond')
- koudwaterbad ('bad in koud water', 'plotselinge ontgoocheling, ontnuchtering')
- koudwaterkraan ('kraan waar koud water uit komt')
- koudwatervrees ('vrees voor koud water', 'ongegronde vrees')
- koudwaterwoestijn ('toendra')
- krasseknarrenteam ('team van krasse knarren', 'seniorenteam')
- kubiekemeterprijs ('prijs per kubieke meter')
- laagsteactieprijsgarantie ('garantie dat je tijdens een actie altijd de laagste winkelprijs voor een bepaald product betaalt')
- laagsteprijsgarantie ('garantie dat je altijd de laagste winkelprijs voor een bepaald product betaalt')
- laatstekansonderwijs ('onderwijs als laatste kans voor leerlingen die elders zijn weggestuurd')
- laatstewilpil ('(nog niet bestaande) pil waarmee men zelf een einde kan maken aan het leven')
- lagedrukgebied ('gebied met lage luchtdruk')
- lagedruksysteem ('gedeelten van de bloedsomloop waar de druk laag is')
- lagelastenhypotheek ('hypotheek met lage lasten')
- lagereschooltijd ('de tijd die men op de lagere school doorbrengt')
- lagetonenluidspreker ('luidspreker voor lage tonen')
- lagetonenperceptieverlies ('gehoorverlies voor de lage tonen')
- lagevloerbus ('bus met een lage vloer')
- langeafstandsrelatie ('relatie tussen twee geliefden die ver van elkaar wonen')
- langeafstandsbommenwerper ('bommenwerper die lange afstanden overbrugt')
- langeafstandsraket ('raket die lange afstanden overbrugt')
- langeafstandswandeling ('wandeling over een lange afstand')
- langebaanschaatser ('schaatser op de lange baan')
- langehalenvoetbal ('voetbal zonder combinatiespel, met alleen lange trappen naar voren')
- langeketenvetzuren ('vetzuren die vrijkomen bij het verteren van voedsel')
- langetenencultuur ('cultuur die gekenmerkt wordt doordat mensen snel op hun tenen getrapt zijn')
- langetermijngeheugen ('geheugen van de lange termijn')
- langetermijnplanning ('planning voor de lange termijn')
- langetermijnweersverwachting ('weersverwachting voor de lange termijn')
- leegschermsyndroom ('syndroom dat ontstaat door het staren naar een leeg scherm', 'writer's block')
- legenestsyndroom, leegnestsyndroom ('syndroom veroorzaakt door een leeg nest', 'problemen die ontstaan als de kinderen het huis uit zijn')
- levendvirusvaccin ('vaccin waarin het virus aanwezig is')
- lichteberoepenlijst ('lijst van lichte beroepen')
- literairethrillervertaler ('vertaler van literaire thrillers')
- lopendebandwerk ('werk aan de lopende band')
- lopendebandarbeiders ('arbeiders die aan een lopende band werken')
- lossebandstoot ('stoot waarbij de speelbal een of meer banden raakt alvorens de tweede bal te ontmoeten')
- lossepolsbenadering ('benadering uit de losse pols')
- luiewijvenknoop ('knoop voor luie wijven', 'vrijgezellenknoop')
- luiewijvensoep ('soep voor luie wijven', 'soep in blik of pakjes')
M
- mageremelkpoeder ('poeder van magere melk')
- magereyoghurtdieet ('dieet van magere yoghurt')
- medicinaleheroïnebehandeling ('behandeling waarbij heroïne medicinaal wordt verstrekt')
- meerledigesamenstellingenverzameling ('een verzameling van meerledige samenstellingen' - deze lijst dus)
- meeroudergezin ('gezin met meer dan één ouder')
- meerstromenland ('gebied waar verscheidene rivieren stromen'; 'politiek of levensbeschouwing waarbinnen verscheidene stromingen zijn')
- Mexicaansegriepslachtoffer ('slachtoffer van Mexicaanse griep')
- Mexicaansegriepvirus ('virus dat Mexicaanse griep veroorzaakt')
- middelbareschooltijd ('tijd die men op de middelbare school doorbrengt')
- middellangeafstandsraket ('raket die wordt ingezet voor aanvallen op de middellange afstand')
- mobieletelefoonaanbieder ('aanbieder van mobiele telefonie')
- mobieletelefoonnet ('netwerk voor mobiele telefonie')
- modernekunstbeurs ('beurs voor moderne kunst')
- modernekunstgalerij ('galerij voor moderne kunst')
- modernevreemdetalenonderwijs ('onderwijs in de moderne vreemde talen')
- mooieplaatjesfilm ('film met vooral mooie plaatjes')
- mooiweerrijder ('iemand die alleen met mooi weer rijdt')
- nattedweilenlucht ('muffe lucht als van een natte dweil')
- nattevingerwerk ('iets wat met de natte vinger wordt vastgesteld/gedaan', 'onnauwkeurig werk')
- Nederlandselftalspeler ('speler van het Nederlands elftal')
- Nederlandsopenbaarvervoerspel ('spel over het openbaar vervoer in Nederland')
- neuralebuisdefect ('defect van de neurale buis')
- nieuweharingseizoen ('seizoen waarin nieuwe haring verkrijgbaar is')
- nieuweledendag ('dag voor nieuwe leden')
- nieuwetijdskind ('kind van de nieuwe tijd', 'sensitief kind')
- nordicwalkingstokken ('stokken die gebruikt worden bij nordic walking')
- nulenergiewoning ('woning die ongeveer evenveel energie opwekt (onder andere door middel van zonnepanelen) als er wordt gebruikt')
- ongewenste-e-mailmap ('map voor ongewenste e-mail')
- onroerendezaakbelasting ('belasting van onroerende zaken')
- onroerendgoedbelasting ('belasting voor onroerend goed')
- onroerendgoedmagnaat ('magnaat in onroerend goed')
- openbaarvervoerterminal ('terminal in/voor het openbaar vervoer')
- openbaarvervoerverklaring ('verklaring dat men gebruikmaakt van het openbaar vervoer')
- openbareordeprobleem ('probleem voor de openbare orde')
- openbareordeverstoring ('verstoring van de openbare orde')
- openboektentamen ('tentamen met een open boek', 'tentamen waarbij je boeken mag raadplegen')
- openbuikbehandeling ('medische behandeling waarbij de buik geopend wordt')
- opendeurdag ('dag waarop de deur opengaat', 'open dag')
- opendeurenbeleid ('beleid waarbij de deuren openstaan')
- opendeurpolitiek ('politiek van open deuren', 'economisch beleid waarbij een markt vrij toegankelijk is voor alle marktspelers')
- openeinderegeling ('regeling met een open einde', 'regeling waarvan de gevolgen voor de begroting niet kunnen worden voorzien')
- openhaardhout ('hout voor de openhaard/open haard')
- openhartoperatie ('operatie met een open hart', 'operatie waarbij de werking van het hart tijdelijk door een kunsthart wordt overgenomen')
- openhuisfeest ('feest en open huis')
- openhuizenroute ('route langs te bezichtigen huizen voor aspirant-kopers')
- openhuwelijksrelatie ('relatie die een open huwelijk voorstaat')
- openluchtbad ('bad in de openlucht/open lucht')
- openluchtconcert ('concert in de openlucht/open lucht')
- opensollicitatiebrief ('brief voor een open sollicitatie')
- opentafelhouder ('iemand die een open tafel houdt', 'gastvrij persoon')
- open-tbc-patiënt ('patiënt met open tbc')
- opentuinencommissie ('commissie die tuinen bezoekt die mogelijk opengesteld worden voor publiek')
- opentuinweekend ('weekend waarin tuinen opengesteld zijn voor bezoekers')
- oranjekaartprocedure ('procedure waarbij EU-wetgeving kan worden tegengehouden als een meerderheid van de verschillende nationale parlementen onoverkomelijke bezwaren opwerpt')
- oudedagsreserve ('reserve voor de oude dag')
- oudedagsvrijstelling ('vrijstelling voor de oude dag', 'belastingvrije som voor de vermogensbelasting voor degenen die geen of onvoldoende oudedagsvoorziening hebben')
- oudedameshoedje ('hoedje zoals oude dames dat dragen')
- oudelullendag, oudelullendagen ('extra vrije dag(en) voor oudere werknemers')
- oudemannenfantasie ('fantasie voor oude mannen', 'kenmerkende fantasie van oude mannen, met name met betrekking tot jonge vrouwen')
- oudemannenhuis ('huis voor oude mannen')
- oudemannenlucht ('lucht/geur die oude mannen zou omgeven')
- oudemannetjeskwaal ('kwaal voor oude mannetjes', 'hypertrofie van de prostaat')
- oudemuziekfestival ('festival voor oude muziek')
- oudewijfskaak (soort vis, 'harnasmannetje')
- oudewijvenknoop ('knoop voor oude wijven', 'knoop die drie of meer touwen verenigt', 'slecht gelegde knoop')
- oudewijvenzomer ('zomer voor oude wijven', 'nazomer met mooi weer')
- oudgeldmilieu ('milieu van mensen met oud geld')
- oudpapiercontainer ('container voor oud papier')
- oudpapierophaler ('ophaler van oud papier')
- ouwelullendag, ouwelullendagen ('extra vrije dag(en) voor oudere werknemers')
- paarsekrokodilsyndroom ('syndroom dat op de paarse krokodil slaat', 'overdreven toepassen van regeltjes')
- palliatievezorgbenadering ('benadering van de zorg rond een ongeneeslijk zieke patiënt')
- palliatievesedatieprotocol ('protocol voor het toedienen van kalmerende middelen bij terminaal zieke patiënten')
- plastischechirurgiebehandeling ('behandeling door een plastisch chirurg')
- plastischechirurgiekliniek ('kliniek voor plastische chirurgie')
- plattebuiskachel ('ouderwetse kookkachel met ver naar achteren doorlopende kookplaat en stangen daarlangs')
- plattetekstversie ('versie in/met platte tekst')
- prikkelbaredarmsyndroom ('spastische dikke darm')
- publiekesectorbank ('bank voor de publieke sector')
- purechocoladebrownie ('brownie met pure chocolade')
- purechocolademousse ('mousse van pure chocolade')
- quartairesectorvoorzieningen ('voorzieningen in de quartaire sector')
- quartairedienstenproductie ('productie van quartaire diensten')
R
- rauwemelkkaas ('rauwmelkse kaas')
- rodekaartprocedure ('EU-procedure waarbij supranationale wetgeving geblokkeerd kan worden')
- rodelampjesbuurt ('rosse buurt, buurt met prostituees/prostitués')
- rodelantaarndrager ('drager van de rode lantaarn', 'persoon of club die laatste staat in het klassement')
- rodeoortjeslectuur ('lectuur waarvan men rode oortjes krijgt', 'seksueel getinte lectuur')
- rodeoortjesverhaal ('verhaal waar men met rode oren (van opwinding) naar luistert', 'verhaal over onderwerpen die min of meer geheim zijn')
- rodewijnglas ('glas voor rode wijn')
- rodewijnsaus ('saus gemaakt van rode wijn')
- rondetafelgesprek ('gesprek aan de ronde tafel', 'overleg waarbij alle deelnemers gelijkgerechtigd zijn')
- rotte-eierengeur (streepje vanwege klinkerbotsing) ('geur (als) van rotte eieren')
- rozebrileffect ('resultaat van de zaken door een roze bril (zeer rooskleurig) bekijken')
- rozetruidrager ('drager van de roze trui in de Giro')
- rozewolkgevoel ('gevoel dat je op een roze wolk zit', 'zo gelukkig zijn dat je de werkelijkheid uit het oog verliest')
- ruimtelijkeordeningsbeleid ('beleid ten aanzien van de ruimtelijke ordening')
- rustelozebenensyndroom ('syndroom waarbij een onaangenaam gevoel in de benen bij de patiënt een onbedwingbare neiging opwekt zijn benen telkens te bewegen')
S
- schone-energielesbrief (streepje vanwege klinkerbotsing) ('lesbrief van Greenpeace over schone energie')
- schone-energieopwekking (streepje vanwege klinkerbotsing) ('opwekking van schone energie')
- schone-energietechnologie (streepje vanwege klinkerbotsing) ('technologie om schone energie op te wekken')
- schonegrondverklaring ('verklaring van de gemeente dat de kwaliteit van de bodem geschikt is voor bv. bouw')
- schonehandenpolitiek ('politiek waarbij de betrokkene zich afzijdig houdt en het vuile werk door anderen laat opknappen')
- schonehandenwerk ('werk waarbij men schone handen houdt')
- schoneklerencampagne ('campagne om de arbeidssituatie in de kleding- en sportschoenenindustrie wereldwijd te verbeteren')
- Schotsewhiskydrinker ('drinker van Schotse whisky')
- seksuelevoorlichtingsfilm ('film waarmee seksuele voorlichting wordt gegeven')
- slechteademkliniek ('kliniek gespecialiseerd in behandeling van mensen met een slechte adem')
- slechtnieuwsgesprek ('gesprek waarin slecht nieuws moet worden overgebracht')
- snelle-interventiemacht (streepje vanwege klinkerbotsing) ('militaire eenheid voor snelle interventies')
- snellekweekreactor ('reactor voor snelle kweek')
- snellereactiemacht ('militaire eenheid die in oorlogsgebieden bij calamiteiten uiterst snel in actie kan komen')
- sociaalnetwerkondersteuning ('ondersteuning van het sociaal netwerk')
- socialevaardigheidstraining ('training in sociale vaardigheden')
- socialeverzekeringsrechter ('rechter voor de sociale verzekeringen')
- socialezekerheidswetgeving ('wetgeving voor de sociale zekerheid')
- spoedeisendehulpafdeling ('afdeling voor spoedeisende hulp')
- spoedeisendehulpverpleegkundige ('verpleegkundige werkzaam op de afdeling Spoedeisende Hulp')
- staandegolvenpatroon ('patroon van een zich niet voortplantend ruimtelijk golfverschijnsel')
- staandwantvisserij ('visserij waarbij gebruik wordt gemaakt van netten/fuiken die niet worden voortgesleept')
- steilewandrijder ('(stunt)motorrijder die langs steile wanden rijdt')
- sterkedollarbeleid ('beleid gericht op een sterke dollar')
- stoeremannentaal ('taal voor stoere mannen')
- stommefilmactrice ('actrice ten tijde van de stomme film')
- strekkendemeterprijs ('prijs per strekkende meter')
- tachtigkilometerzone ('zone waarin tachtig kilometer het maximum is')
- tamme-eendenborst (streepje vanwege klinkerbotsing) ('gerecht met het vlees van de borst van een tamme eend')
- technischerecherchewerk ('werk van de technische recherche')
- tegenstrijdigbelangregeling ('regeling op het gebied van tegenstrijdige belangen')
- telaatbriefje ('briefje voor bijvoorbeeld een scholier die te laat komt')
- terminalepatiëntenafdeling ('afdeling voor terminale patiënten')
- tevredenklantgarantie ('garantie dat een klant tevreden zal zijn')
- tieneurobiljet ('biljet van tien euro')
- tienrittenkaart ('kaart geldig voor tien ritten op tram of bus')
- tienstammenrijk ('het uit tien stammen bestaande rijk van Israël')
- tienurendag ('werkdag van tien uur')
- tienvingersysteem ('systeem om met alle tien de vingers te typen')
- transcendentemeditatiecentrum ('centrum voor transcendente meditatie')
- tweedealbumsyndroom ('verschijnsel dat het debuutalbum van zo'n hoog niveau is, dat het tweede album (cd) bijna niet aan de verwachtingen kan voldoen')
- tweedegeneratieallochtoon ('in Nederland geboren allochtoon van wie minimaal een van de ouders in het buitenland geboren is')
- tweedegeneratieantidepressiva ('antidepressiva met tricyclische structuur')
- tweedehandsautohandelaar ('handelaar in tweedehands auto's')
- tweedehuizenmarkt ('markt voor tweede huizen')
- tweedekansonderwijs ('onderwijs aan ouderen die in hun jeugd niet de kans hebben gehad te studeren')
- tweedekansstudent ('student in het tweedekansonderwijs')
- tweedeklastarief ('tarief voor de tweede klas')
- tweedelijnszorg ('gespecialiseerde zorg')
- tweedetaalleerder ('leerder van een tweede taal')
- tweedetaalverwerving ('verwerving van een tweede taal')
- tweedewoningcomplex ('appartementsblok met appartementen die fungeren als tweede woningen')
- tweekamerappartement, tweekamerflat, tweekamerwoning ('appartement/flat/woning met twee kamers')
- tweefasenpil ('anticonceptiepil waarbij de oestrogeen- en progestageendosis in twee perioden binnen één cyclus verschillend is')
- tweesporenbeleid ('beleid waarbij gelijktijdig twee doelstellingen worden nagestreefd')
U
- uiterlijkeverzorgingsbedrijf ('bedrijf gespecialiseerd in uiterlijke verzorging, zoals de schoonheidspecialist en nagelstylist')
- uitgestorvendierenboek ('boek over uitgestorven dieren')
- uitzonderlijkvervoerbord ('bord dat wordt aangebracht op voertuigen die een bovenmaats product vervoeren')
- vageklachtenpoli ('poli(kliniek) waar men terechtkan met vage klachten')
- valsestartregel ('regel rondom een valse start')
- valspaspoortaffaire ('affaire met een vals paspoort')
- vasteklantenkaart ('voordeelkaart voor vaste klanten')
- vasteklantenkorting ('korting voor vaste klanten')
- vasteplantenborder ('border met vaste planten')
- vastestoffenfysica ('fysica van de vaste stoffen')
- vastetelefonienetwerk ('netwerk vooral bestaande uit kabels, doorlopend verbonden en geschikt tot doorgifte van het signaal van de vaste telefoon')
- veelgodendienaar ('polytheïst; iemand die gelooft dat er meer goden zijn')
- verborgencameraprogramma ('programma met de verborgen camera')
- verenshuttlebeleid ('(badminton) beleid dat zich richt op het al dan niet spelen met veren shuttles')
- verlengdearmconstructie ('constructie met een verlengde arm', 'constructie waarbij verpleegkundigen onder bepaalde voorwaarden medische handelingen mochten verrichten, terwijl de arts eindverantwoordelijk bleef')
- verplichtekeuzesysteem ('systeem waarbij je verplicht bent te kiezen')
- versfruitsmoothie ('smoothie van vers fruit')
- versfruitvak ('vak in de koelkast speciaal voor vers fruit')
- vervangendvervoerhalte ('halte voor vervangend vervoer')
- verwijderdeberichtenmap ('map met verwijderde berichten')
- verzadigdevettenpercentage ('percentage aan verzadigde vetten')
- verzadigdvetgehalte ('gehalte van verzadigd vet')
- verzondenberichtenmap ('map met verzonden berichten')
- vierkantemeterprijs ('prijs per vierkante meter')
- vierkleurendruk ('druk in vier kleuren')
- viezewoordenboek ('erotisch woordenboek')
- vijfeurobiljet ('biljet van vijf euro')
- vijfmeiviering ('viering van de bevrijding van Nederland (5 mei 1945)')
- vijfsterrenhotel ('hotel met vijf sterren')
- vijftigeurobiljet ('biljet van vijftig euro')
- vijftigmeterbad ('bad van vijftig meter')
- vlakkebaanren ('paardenren over vlak terrein')
- vlakkevloertheater ('theater zonder verhoogd toneel')
- vlakkevloervoorstelling ('voorstelling waarbij er geen podium is')
- vliegende-insectenspray (streepje vanwege klinkerbotsing) ('spray tegen vliegende insecten')
- vloeibarezeepdispenser ('dispenser voor vloeibare zeep')
- volle-eigendomsrecht (streepje vanwege klinkerbotsing) ('recht op de volle eigendom')
- vollemaansgezicht ('gezicht dat lijkt op een volle maan', 'dik, rond gezicht')
- vollemelkchocolade ('chocolade van volle melk')
- voorgesnedengroentepakket ('pakket met voorgesneden groente')
- voorlopigontwerpfase ('fase van het voorlopig ontwerp' (als bouwterm))
- voortgezetonderwijsmethode ('methode voor het voortgezet onderwijs')
- vreemdetalenonderwijs ('onderwijs in vreemde talen')
- vreemdevalutarekening ('rekening voor vreemde valuta's')
- vreemdevalutategoeden ('tegoeden in vreemde valuta's')
- vreemdewoordenboek ('woordenboek van vreemde woorden')
- vreemdewoordentolk ('woordenboek dat geleerde woorden en leenwoorden verklaart')
- vrijeberoepsbeoefenaar, vrijberoepsbeoefenaar ('beoefenaar van een vrij beroep')
- vrijemarktbeginsel ('beginsel dat de verhouding tussen vraag en aanbod bepalend is voor prijs- en loonvorming e.d.')
- vrijemarkteconomie ('economie van een vrije markt (van vraag en aanbod)')
- vrijemarktwerking ('werking van een vrije markt (van vraag en aanbod)')
- vrijeradicalentest ('test voor vrije radicalen')
- vrijeschoolleerling ('leerling op een vrije school')
- vrijesectorwoning ('woning die buiten het gemeentelijk huisvestingsbureau om verhuurd mag worden', 'woning voor de aanschaf waarvan geen woonvergunning nodig is')
- vrijetijdseconomie ('onderdeel van de economie dat zich bezighoudt met vrijetijdsbesteding')
- vrije uitloopeieren (streepje vanwege klinkerbotsing) ('eieren van kippen met vrije uitloop')
- vrije-uitloopkip (streepje vanwege klinkerbotsing) ('kip in een ren met vrije uitloop')
- vrijeworplijn ('lijn in het speelveld waarachter een speler moet staan als hij een vrije worp neemt')
- vroegevogelkorting ('korting voor de vroege vogel, korting voor de eerste klant')
- vuilehandenmodel ('model waarbij aan iemand/een instantie de objectiviteit wordt ontnomen door hem/haar medeverantwoordelijk te maken')
- warmedrankenautomaat ('automaat met warme dranken')
- warmeluchtcirculatie ('circulatie van warme lucht')
- warmeluchthanddroger ('handdroger waarmee je je handen met warme lucht kunt drogen')
- warmetruiendag ('dag waarop men warme truien draagt', 'dag in de winter waarop het dragen van een warme trui wordt gestimuleerd om mensen energiebewust te maken')
- warmewiegsyndroom ('syndroom veroorzaakt door een warme wieg', 'maatschappelijke naïviteit van jonge mensen als gevolg van een overdreven zorgzame opvoeding')
- warmtapwaterinstallatie ('installatie voor warm tapwater')
- warmwaterbad ('bad in warm water')
- warmwaterkraan ('kraan waar warm water uit komt')
- warmwaterkruik ('kruik die met warm water verhit wordt')
- warmwaterpolitiek ('politiek gericht op het behouden of verkrijgen van havens aan ijsvrij water')
- wekedelenkanker ('kanker in steun- of spierweefsel')
- wekedelenreuma ('reuma in gewrichtskapsels, spieren en pezen')
- wekedelensarcoom ('sarcoom in steun- of spierweefsel')
- wekedelentumor ('tumor in steun- of spierweefsel')
- wildebeestenlucht ('vieze lucht van wilde dieren')
- wildestakingsactie ('een actie die bestaat uit een wilde staking')
- wildezwijnenjacht ('jacht op wilde zwijnen')
- wittebladzijdesyndroom ('syndroom dat ontstaat door het staren naar een witte bladzijde', 'writer's block')
- wittebonensoep ('soep met witte bonen')
- witteboordencriminaliteit ('criminaliteit van mensen met witte boorden','criminaliteit van mensen met een hoge sociale status')
- witteboordensector ('het ambtenarendom')
- wittechocoladebrownie ('brownie van witte chocolade')
- wittechocolademousse ('mousse van witte chocolade')
- wittefietsenplan ('plan met witte fietsen')
- wittekoolstamppot ('stamppot met witte kool')
- wittekorstkaas ('witschimmelkaas')
- witteravenbaan ('baan die geheel op maat van een specifieke werknemer is gesneden, bijvoorbeeld omdat hij/zij lichamelijke beperkingen heeft')
- wittestofziekte ('ziekte waarbij de witte stof in de hersenen langzaam verdwijnt', 'periventriculaire leukomalacie')
- wittewijnazijn ('azijn van witte wijn')
- wittewijnglas ('glas voor witte wijn')
- wittewijvenkuil ('kuil waarin witte wijven zouden zitten')
- zescilindermotor ('motor met zes cilinders')
- zeskamerflat ('flat met zes kamers')
- zeskleurendruk ('druk in zes kleuren')
- zesmeterklasse ('internationale klasse van zeiljachten waarbij de formule van de hoofdafmetingen zes tot uitkomst heeft')
- zevendagenkast ('semainier', 'kast met zeven laden')
- zevendedagadventist, zevendedagsadventist ('adventist die de zaterdag als rustdag viert')
- zilverenmedaillewinnaar ('winnaar van een zilveren medaille')
- zoetebroodjesbakker ('bakker van zoete broodjes', 'slijmerd')
- zoetwateraquarium ('aquarium met zoet water voor zoetwatervissen')
- zoetwaterschildpad ('in zoet water levende schildpad')
- zoetwatervis ('vis die in zoet water leeft')
- zoutwateraquarium ('zeeaquarium')
- zoutwaterkrokodil ('in de omgeving van India levende krokodil die grote afstanden in zee kan afleggen')
- zoutwatervis ('zeevis')
- zureregenprobleem ('milieuprobleem veroorzaakt door zure regen')
- zwaarwaterreactor ('kernreactor die met zwaar water wordt gekoeld en gemodereerd')
- zwaarweerzeiler ('zeiler die bij voorkeur zeilt als het hard waait')
- zwakkedollarpolitiek ('economische politiek die gericht is op het verzwakken van de dollar ten opzichte van andere valuta's')
- zwakkemuntland ('land met een zwakke valuta')
- zwareberoepenlijst ('lijst van zware beroepen')
- zwareberoepenregeling ('regeling dat mensen met zware beroepen niet hoeven door te werken na hun 65ste')
- zwaremetalenvergiftiging ('vergiftiging met zware metalen')
- zwareshagroker ('roker van zware shag')
- zwarespullendoos ('doos voor zware spullen')
- zwartebessensmaak ('smaak van zwarte bessen')
- zwartebessenstruik ('struik met zwarte bessen')
- zwartekoppenziekte ('besmettelijke ziekte onder kalkoenen')
- zwartekousenkerk ('kerk voor mensen met zwarte kousen', 'kerk van streng protestanten')
- zwartemarktprijs ('prijs op de zwarte markt')
- zwartewoudham ('ham uit het Zwarte Woud')
- zwartwaterkoorts ('vorm van tropische malaria waarbij de urine zeer donker gekleurd, soms zwart is')
A
C
E
F
G
H
I
J
K
L
N
O
P
Q
T
V
W
Z
Verwante adviezen: