Op 16 augustus 2006 is de nieuwe spellinggids van Onze Taal verschenen, het Witte Boekje. Onder de noemer 'de witte spelling' scharen zich inmiddels tientallen grote en honderden kleine organisaties achter het Witte Boekje. Waarom is er nu een spellinggids die het Groene Boekje niet volledig volgt? En wat zijn de verschillen?

Het Witte Boekje

Toelichting op de witte spelling

Taaladviesdienst

Van het Groene Boekje verscheen op 15 oktober 2005 de herziene versie. Die is ten opzichte van het boekje van tien jaar eerder op veel punten verbeterd: de regels zijn meer uitgewerkt en de woordenlijst bevat minder fouten. Maar de wijzigingen zijn een stuk ingrijpender gebleken dan alleen maar de 'actualisering van de woordenlijst' die de Nederlandse Taalunie had aangekondigd. Er veranderen zelfs meer woorden dan in 1995, al zijn dat vooral woorden die je niet dagelijks tegenkomt. De makers hebben heel wat nieuwe detailregels bedacht voor kwesties die in 1995 niet omschreven waren. Sommige van die regels zijn verslechteringen en hebben vrij algemeen verontwaardigde reacties uitgelokt. Desalniettemin is de nieuwe spelling op 1 augustus 2006 toch van kracht geworden.

Op 17 december kondigden de Volkskrant, Trouw, NRC Handelsblad, de vier opiniebladen, de NOS, Planet Internet en Tekstnet aan het nieuwe Groene Boekje niet als norm te gaan hanteren. Ze vinden de regels te technisch en te fijnmazig en sommige woorden onlogisch gespeld, zoals 50 eurobiljetten, would-beschrijver, en Sovjet-socialisme tegenover Sovjetrepubliek en sovjetsocialisme. Het Genootschap Onze Taal vond deze boycot begrijpelijk. Wij vonden de herziene regels ook niet altijd werkbaar en daarom hebben we al in oktober aangekondigd dat we bepaalde zaken anders zouden doen in onze nieuwe spellinggids, het Witte Boekje, die in de loop van 2006 zou moeten verschijnen.

Samenwerking

In januari besloten de media en het Genootschap Onze Taal samen te werken bij het maken van het nieuwe Witte Boekje. Nu het boekje er is, wordt het door steeds meer mensen en organisaties als spellingstandaard gebruikt. Meer informatie vindt u op www.dewittespelling.nl. De redactie van het Witte Boekje heeft de 'witte' spellingregels in verschillende stadia door veel al dan niet professionele taalgebruikers laten meelezen en becommentariëren. Bovendien hebben honderden mensen lastig te spellen woorden aangedragen. In het tijdschrift Onze Taal zijn van april tot en met juli/augustus 2006 een aantal gevallen besproken waarvan de spelling afwijkt van die van het Groene Boekje.

Uitgangspunten

De witte spelling betekent geen revolutie, maar wel een nieuwe benadering: spelling moet voor zo veel mogelijk taalgebruikers toegankelijk en begrijpelijk zijn. Dat kan grotendeels op basis van de bestaande regels. Maar die beschrijven we op een andere manier: niet in een doolhof van fijnmazige technische regels, maar als een houvast in de vorm van een overzichtelijk aantal duidelijke, praktisch toepasbare regels. Daarbij doen we het volgende:

Aanvullingen

Anders dan het Groene Boekje, dat maar eens in de tien jaar aangepast kan worden, is de witte spelling flexibel. Het is de bedoeling om over niet al te lange tijd aanvullingen op het Witte Boekje op deze website te publiceren. Dat kunnen nieuwe, actuele woorden met een spellingprobleem zijn, maar ook eigennamen. Alle suggesties voor (moeilijke) woorden en namen zijn en blijven welkom: wit@onzetaal.nl.

Naar het dossier over de spellingherziening van 2005.
Maak Onze Taal mee. Word lid!