De houding van Onze Taal in taalzaken
In een discussie over de Engelse bewegwijzering op Schiphol werd Onze Taal enkele jaren geleden door actiegroepen verweten geen expliciet standpunt in te nemen. Het genootschap zou zich actiever in moeten zetten bij de bestrijding van het Engels in plaats van zich zo op de vlakte te houden.
Tijdens de huidige discussie over de witte spelling is het juist omgekeerd: een aantal mensen vraagt zich af waarom Onze Taal er openlijk voor uitkomt het Groene Boekje niet voldoende te vinden. Men vindt dat Onze Taal neutraal moet blijven in plaats van zich te mengen in de huidige spellingoorlog.
Twee verschillende opvattingen dus over de functie van het genootschap. Wat vindt u hiervan? Moet Onze Taal neutraal blijven door als een platform te fungeren waar taalliefhebbers hun mening kunnen uiten? Of moet het genootschap voortaan expliciet een standpunt innemen in belangrijke taalkwesties, ondanks alle beperkingen die daarbij horen? Want hoe kan Onze Taal achter de mening van 38.000 leden komen? En als ze een standpunt innemen, wie staan daar dan achter? Het bestuur, alle leden? Bovendien: in welke kwesties moet het genootschap een standpunt innemen?
Discussieer mee!
| Naam/tijd | Opmerking |
|---|---|
Ome Sjaak | Veel nederlanders houden van hun taal. Dat merk je ook nu blijkt dat velen willen dat er weer nederlandstalig gezongen wordt op het Eurovisie Songfestival. Maar ze laten zich ringeloren door de media en de overheid. Ze menen hier dat als je niet meedoet met summersale, backoffice en bypass, je in de wereld niet meedoet. En je handelsbetrekkingen en export kunt vergeten. Engels voor wereldcommunicatie is OK, voor binnenlands gebruik is er nederlands. Waarom anders inburgeren. Maar vooral jongeren wordt wijsgemaakt dat ze alleen met engels de blits kunnen maken. Ze schamen zich om bij leeftijdsgenoten en in bedrijven voor het nederlands op te komen, want dat is niet cool. OT moet dit doorbreken en zoveel mogelijk in de media komen om dit de kop in te drukken. En oefen ook eens op Schiphol druk uit en hang het aan de grote klok. Veel mensen denken dat daar alles met vette letter is onze taal staat, maar het engels eronder. Dat is dus niet zo. |
Droomkoninkje | Mensen zijn trots op hun huis, hun auto, hun hond. Waarom niet op hun taal ? OT moet strijden voor een goede spelling, voor een Nederlands Nederlands. Maar - en dat is op dit forum nog niet ter sprake gekomen - zeker ook tegen de sluipmoord op het taal- en literatuuronderwijs. Goed onderwijs (op alle schholniveaus !) is vitaal voor het overleven van onze taal. |
Evert van der Pik | Schiphol is het schrijnendste voobeeld van hoe onze taal wordt afgenomen. Reeds"! |
P.C. Hooft | Ik vind het ook geen slecht idee om iets te doen aan al die verengelsing. Als de initiatieven niet zouden werken, tot daar aan toe. Maar nou gebeurt er gewoon niets. In sommige taalgebieden proberen taalorganisaties iets te doen aan de verengelsing, maar vaak slaan hun initiatieven niet aan. Maar je hebt er tenminste de keuze. Ik vind dat de Nederlandse Taalunie en Onze Taal de eigen Nederlandse nomenclatuur op het gebied van de informatica meer zouden moeten propageren. Misschien gaan dan meer mensen woorden als "openingspagina", "bladeraar" of "weblocatie" (en niet het foeilelijke Vlaamse bedenksel "webstek") gebruiken. Vooral als de Taalunie officiële lijsten zou uitgeven, dan zou dat misschien wel kunnen werken. Er zijn ook steeds mensen die slaafs de nieuwe spellingregels overnemen, ook al slaan die soms op niets. In dit taalgebied denkt men, me dunkt, iets te vaak: we kunnen er niets aan verhelpen, dus waarom zouden we nog moeite doen? Soms is dat echt wel een gemis. We zijn bijvoorbeeld het enige taalgebied in heel Europa, waar men geen eigen titels verzint voor films. Filmliefhebbers zijn daar natuurlijk op tegen, maar niets belet hun om de Engelse titels te blijven gebruiken. Nou blijven enkel de liefhebbers van meer Nederlands in de kou staan. Mijn oproep: Probeer dan toch tenminste! |
Yannick Anné | Ik vind persoonlijk dat zowel de Zuid-Afrikanen als wij, nederlandstaligen, moeite zouden moeten doen om het Nederlands, en dan vooral in vakjargons (denk maar aan bits, bytes e.d.), te zuiveren van Engelse, Franse en andere invloeden. Volgens mij kan zoiets wél lukken. Een vereniging als Onze Taal moet dan wel het voortouw nemen. Er bestaat echter een bewijs dat taalzuivering werkt. Wie kent er immers niet het voorbeeld van de 'wiskunde' (Simon Stevin). Andere woorden als 'duimspijker' (voor 'punaise') zijn ook algemeen aanvaard geworden. |
Peter Kleiweg | Talen verdwijnen. Niet doordat de sprekers graag vreemde woorden in hun taal opnemen, maar doordat er te weinig sprekers overblijven. Het Nederlands is in Nederland de dominante taal, met nauwelijks concurrentie, en is dus nog niet in gevaar. In meertalige gebieden waar steeds meer sprekers van een taal die taal niet meer doorgeven aan hun kinderen, omdat een andere taal van groter gewicht is, daar kan het heel snel bergafwaarts gaan. Nog maar een paar generaties geleden verstonden Groningers en Oost-Friezen (Duitsland) elkaar moeiteloos. Ze spraken dezelfde taal. Nu verstaan kinderen in Groningen hun eigen grootouders niet meer. Ook het Afrikaans staat onder zware druk, en loopt wel degelijk risico binnen enkele generaties grotendeels te verdwijnen. Het Afrikaans laat zien dat een taal onder invloed van andere talen niet ten onder hoeft te gaan. Het stamt rechtstreeks af van het Nederlands, maar is sterk beïnvloed door andere talen. En toch is het in de kern nog Nederlands. Het Afrikaans laat van dichtbij zien hoe innovatief taal kan zijn, hoe het zich radicaal kan verjongen, het stoffige van zich af kan gooien, en bloeien kan als nooit tevoren. Misschien moeten we niet zo bang zijn voor vreemde invloeden op onze taal. Nu wordt het Afrikaans bedreigd, maar dat heeft niets met de in Nederland zo gevreesde taalvervuiling te maken. |
Bennie de Jong | Yts anders nui. Nae de ghroune, de witte, de blaaue, de paerse en moigelyk oik de gheile spelling, stel ick hierbey de onveranderlycke eyghen-schepping-spelling voir! (nyt mouylyck, maer togh..) Voir meir uytlegh, neim contact op met mey. Benny |
Bennie de Jong | Nederlands en Afrikaans zullen niet uitsterven! Twee eeuwen geleden was hier te lande dezelfde discussie aan de gang, maar dan met betrekking tot het oppermachtige en ons nog veel dichter dan het huidige Engels op de hielen zittende Frans, destijds wereldtaal Eén, waarbij het Engels een kleintje pils was. Al die Engelse tendenzen zullen mettertijd ook weer verdwijnen, zoals ze nu in onze en andere talen zijn opgekomen : als sneeuw voor de zon. Het Nederlands is heden ten dage minder bedreigd in de wereld dan ooit - en dat uit ik niet uit aangeboren optimisme, want ik ben van nature een pessimist; neen, ik bezie dit puur wetenschappelijk : dertig à veertig miljoen of meer sprekers (inclusief Afrikaans)kunnen slechts weggevaagd worden met een atoombom! Desondanks bezie ook ik met tranen in de broek de huidige, modieuze pestilentie van het overmatige en overbodige gebruik van het Engels, die overzeese mengelmoes van Angelsaksisch, Keltisch en Normandisch-/Frans. We zullen het er de komende decennia (of misschien zelfs nog wel eeuwen - zie de voorgaande geschiedenis van het Latijn en daarna het Frans) echter mee moeten doen, totdat zich weer een opvolger als alternatief aankondigt. Overigens kan dat laatste ook sneller gaan dan men denkt, in de vorm van een politieke, Arabische jihad, of in een economische, Chinese overweldiging...... Bennie |
Peter Kleiweg | Vandaag in het nieuws: "Oud-president van Zuid-Afrika Frederik de Klerk vreest dat de Afrikaanse taal binnenkort zal uitsterven." OnzeTaal zou zich voor het Afrikaans moeten inzetten. Als het Afrikaans verdwijnt is dat ook voor het Nederlands een verlies. |
Geert ickenroth | Ek dink hulle moenie magteloos toeskou hoedie media, die regering, die bedrywe ons die engelse taal opdwing. Soos makke bokkies! Nederlanders wees trots op hulle eie taal, ons afrikaners word beetjie met beetjie ons taal afgeneem door die regering. Die nederlanders vergooi hulle eie taal vrywillig. Onze Taal moenie afwag, se moe AANPAK |
Mieke Telkamp strikes back | Ik denk niet dat OT de verengelsing kan stoppen. De meeste nederlanders staan hier achter. Want ze vinden dat je mee moet gaan met de tijd. |
Adjudant van Wevelickhoven | Het genootschap zou zich actiever in moeten zetten bij de bestrijding van het Engels in plaats van zich zo op de vlakte te houden. Neen. Niet de bestrijding van het engels. Op een vliegveld hoort engels gewoon thuis als tweede taal. Maar het nederlands is vrijwel helemaal verwijderd. En dat is niet zo best. Daar moet OT tegen protesteren. |
Peter Kleiweg | Ik voel me op een vliegveld thuis (voor zover dat kan) als ik Nederlands zie. En als ik naar het buitenland ga dan doe ik dat niet om me thuis te voelen. |
Cor | Onze Taal moet zich zeker niet verzetten tegen neologismen in onze taal, wat hun bron ook is. Je verzetten tegen bijvoorbeeld 'ansichtkaart'-germanismen door taalpuristen oftewel taalkrentenkakkers heeft het gebruik van dit soort woorden in de media enigszins vertraagd maar nimmer tegen kunnen houden. Gelukkig ook maar. Taalgebruikers bepalen zelf wel welke woorden geaccepteerd worden en welke de Van Dale nooit zullen halen. Het in de inleiding als voorbeeld genoemde gebruik van Engelse bewegwijzering op Schiphol is een goed voorbeeld. Nooit aankomen. Op de vliegvelden van Athene, Moskou, Peking etc. voel je je juist thuis met deze internationale taal. Deze Peter van der Putten begrijpt er dus niets van. Het gaat niet om weglaten van engels op de luchthaven. Dat doen ze in Peking en Athene ook niet. Het gaat om het niet eerst vermelden of weglaten van de eigen taal, en dat doen ze alleen HIER. En daar moet OT tegen optreden of protesteren. |
Cor van Neerpelt | Er moet krachtig geprotesteerd worden tegen het feit dat men allochtonen wil doen geloven dat goed nederlands leren noodzakelijk is. Anderzijds zijn we het land in europa dat de eigen taal het hardst wegsmijt ten koste van het engels. Nergens anders rukt het engels zo op als in dit land. Ik spreek niet over het feit dat we engels spreken op internationaal niveau, daar is niets mis mee. Maar nu gebruiken we ook steeds meer engels voor intern gebruik. We hebben zelfs scholen die het liefst onze taal eruit kieperen. En een luchthaven die het nederlands praktisch geliquideerd heeft! Daar moet OT tegen protesteren. Want anders hebben we geen eigen taal meer over vijftig jaar. |
Peter Kleiweg | Er is vast wel een definitie van taal te bedenken die spelling uitsluit, als je niet al te precies bent. En een definitie van leven waar je taal zonder spelling netjes kunt inpassen, dat moet ook wel lukken met een beetje fantasie. Voor de Taalunie zal het allemaal worst wezen. Voor hun is het politiek. Laat Onze Taal zich asjeblieft wel bezighouden met taal om de taal, en elke annexatie door politiek of ideologisch belang tegengaan. |
Herman Callens | Taal leeft, tuurlijk, maar of spelling dat ook doet, is nog maar de vraag. De (vermeende) regelzucht van de Taalunie vervangen door die van het Genootschap (witte spelling), lijkt me van de regen in de drop, zo al niet van de drop in de regen. Dan liever een "Bond tegen Verschijnsel X". Laat het Genootschap maar niet te activistisch willen doen. Ze spreken niet eens namens al hun leden, en al zeker niet namens de andere taalgebruikers. |
John van Gorkom | Het voorstel van Peter Kleiweg om de mogelijkheden van de website beter te benutten snijdt hout. Heel wat mensen op deze pagina vinden dat het genootschap zich activistischer moet opstellen, maar niemand beantwoordt de belangrijkste vraag van het genootschap: hoe kan Onze Taal achter de mening van 38.000 leden komen? Een website die activistische leden meer ruimte biedt, zou inzicht kunnen geven in wat er echt leeft. Dan nog blijft de vraag hoe je tot een gemeenschappelijk standpunt komt. Antwoord daarop is belangrijk, omdat het bepalend is voor het maatschappelijk gewicht van de stellingen van het genootschap. Het genootschap moet kunnen spreken namens een brede achterban, anders wordt zij al snel onzichtbaar. Om de mening van de leden werkelijk in kaart te kunnen brengen is ongetwijfeld extra mankracht en techniek nodig en dat kost geld. Hebben de leden daar een contributieverhoging voor over? Persoonlijk blijf ik taalactivisme een onzinnig verschijnsel vinden. Niemand kan taal dwingen. Taal leeft. Er bestaat hooguit reden om de regelzucht van anderen aan te vechten, zoals die van de Taalunie. |
Gerard Nachbar | @PK. Ja ik lees wat anderen schrijven. Het is immers een forum, nietwaar? De URL verschijnt als ik op de desbetreffende favoriet rechtsklik, en vervolgens Eigenschappen kies. Conclusie: die URL is in mijn situatie nooit gewijzigd. |
Peter Kleiweg | Ja Gerard, die URL gaf ik ook net twee dagen geleden. Lees je wel wat anderen schrijven? |
Gerard Nachbar | URL van forum Witte Spelling: http://www.onzetaal.nl/ot/enquete/spelling.php |
Gerard Nachbar | De houding van Onze Taal in taalzaken heel concreet: het forum van OT over de witte spelling blijkt te zijn gesloten; dat wil zeggen: nieuwe bijdragen zijn onmogelijk. Ik wilde refereren aan mijn laatste bijdragen van 11 april ca. 12.45, dus een maand geleden, om te melden dat Van Dale nog steeds niet gereageerd heeft op de kwestie van het Taalunielogo. Twee opmerkingen hierover. Een. Gezagsgetrouwheid met betrekking tot de NTU en GB is maar betrekkelijk. Twee. 't Gaat slecht met van Dale > ontslagen > niemand meer om e-mailtjes te beantwoorden. |
Herman Callens | En intussen, merk ik, kunnen we weer via de homepagina. Wel zo makkelijk. |
Herman Callens | Goeie tip, Gerard, van die bladwijzers. Maar het blijft wel 'klantonvriendelijk' van OT. Het is toch een kleine moeite om even te signaleren wat je verandert (elders, bv. Taalschrift, moet je nooit zoeken). Met enige kwaadwilligheid zou ik kunnen zeggen: dat belooft voor de SWOT. Gelukkig ben ik zo niet ... |
Gerard Nachbar | Een van de activiteiten van 'Onze Taal' waar velen het vermoedelijk mee eens zullen zijn betreft de zoektocht naar alternatieve woorden. Zo ontstonden 'tiplijst' en 'toplijst' als alternatief voor 'longlist' en 'shortlist'. Echter, ik vermoed dat 'tip' en 'top' ook van oorsprong Engels zijn, zij het dat ze al veel langer zijn ingeburgerd... |
Theo Bakker | De Hom of Kuit-discussie lijkt soms inderdaad een loos speeltje voor taalliefhebbers. Maar terug naar de rol van Onze Taal. Je hebt de zgn. taaltuiniers die de taal helemaal naar hun hand willen zetten en aan de andere kant de taalweermannen die alles wat in de taal gebeurt gefascineerd volgen en alles 'natuurlijk' vinden. Ik vind dat Onze Taal te vaak voor taalweerman speelt, terwijl ze best wat normatiever mag zijn. De groene spelling mag irritant zijn, maar ik vind dat Onze Taal veel meer stelling moet nemen tegen de verengelsing van Nederland (en Vlaanderen) en het Nederlands. De rubriek 'Een ander woord voor. . .' is ook zo'n speeltuintje: Onze Taal kiest een Nederlandse vervanger voor een Engels woord, maar die vervanger zie nooit meer terug in het tijdschrift. Voor 'zo gaat het nu eenmaal' en 'je doet er niets tegen' heb je geen genootschap Onze Taal nodig. Dat het moeilijk is, het tij te keren, is nog geen reden om bij voorbaat werkeloos toe te zien. Als je echt van Onze Taal doet, dan koester je haar - zonder al het vreemde af te wijzen, maar ook zonder alles maar goed te vinden. En laten we eerlijk zijn, zelfs de rekkelingen zullen zelf nooit 'Hun hebben' schrijven of 'Mijn vader zijn huis', ofschoon die constructies vrij gangbaar zijn. Kortom: pleiten voor goed Nederlands en protesteren tegen het nodeloze Engels voor BINNENLANDS gebruik. |
Peter Kleiweg | Er zijn allerlei initiatieven op het web, serieus en minder serieus, van mensen die zich met een aspect van taal bezighouden. Een website voor de promotie van belegen woorden. Een website over het overmatig gebruik van spaties. Diverse websites tegen de instroom van het Engels in het Nederlands. Je kunt discussiëren op usenet: nl.taal, europa.linguas, sci.lang, alt.nl.taalbederf, alt.languages.interlingua, alt.language.artificial. Je kunt eenvoudig een discussielijst beginnen over je favoriete onderwerp bij Yahoogroups. Het probleem is dat dit allemaal verspreid is, en voor veel mensen onvindbaar. Er is geen plek waar alles samenkomt. Onze Taal is redelijk zichtbaar en zou de belangstellenden op haar eigen site met *elkaar* in discussie kunnen laten gaan. Tot nu toe is dat niet het geval. Onze Taal weet niet wat ze met de mogelijkheden van het web aanmoet. Ik zou het liefst zien dat de website van Onze Taal opengegooid werd. Dat het een platform wordt waar elke 'actiegroep' een eigen discussie op poten kan zetten. De belangen van de taalliefhebbers zijn te divers om via Onze Taal gekanaliseerd te worden in één stellingname. Geef verschillende groepen de ruimte om de eigen stellingen uit te bouwen. Een plek voor voorstanders van de witte spelling. Een andere plek voor aanhangers van het groene boekje. Weer een andere plek voor de belangen van Vlamingen. Een plek voor de gebruikers van streektaal. Zoiets zou vorm kunnen krijgen als de website van Onze Taal (deels) als wiki werd opgezet. Of als er op z'n minst een goed forum aan gekoppeld werd zoals een forum er behoord uit te zien. Er zijn genoeg voorbeelden op het web van goede fora. Het is vooral een kwestie van het beschikbaar stellen van serverruimte, en het draaien van de goede forumsoftware. Ik ben bang dat bij Onze Taal de nodige webcompetentie ontbreekt. We zouden dus zelf iets op moeten zetten, maar dan is het het zoveelste initiatief in de marge dat voor de meesten onbekend blijft. |
Peter Kleiweg | Het 'forum' over de Witte Spelling is wel verplaatst. Eerst zat het op http://www.onzetaal.nl/ot/enquete/ ,nu op http://www.onzetaal.nl/ot/enquete/spelling.php |
Peter Kleiweg | De vergelijking met de ANWB is slecht. De ANWB heeft heel veel leden domweg omdat een lidmaatschap van de Wegenwacht is gekopppeld aan een lidmaatschap van de ANWB. De meeste leden interesseert het geen zier wat de ANWB vindt. Ze willen alleen maar hulp bij pech onderweg. |
Daniël Mantione | GOT is geen aktiecommittee denk ik, maar dient wel duidelijke standpunten in taalkwesties in te nemen. De kwestie Schiphol is er daar één van, de spelling is een andere. Naar model van de ANWB kan men spreken namens de leden, waardoor aan de relevante personen duidelijk wordt gemaakt hoe een grote groep personen ergens over denkt. Wat de mening van de leden: De ANWB weet ook niet wat ieder lid vind. Zij neemt daarom standpunten in die in het belang van de leden zijn. |
Gerard Nachbar | Herman, ik heb bladwijzers (in de browser Firefox Ctrl D) van alle voor mij relevante forums gemaakt. Die werkten goed en doen dat nog steeds! |
Herman Callens | Hoe komt het toch dat OT een 'forum' telkens zonder boe of bah verplaatst naar een heel andere locatie? Nu moet je maar ruiken dat dit "nieuwe forum" verhuisd is naar het (vernieuwde) Spellingdossier, m.b. onder "Uitslag forum nieuwe spelling", al heeft het in feite niet met spelling te maken, en al helemaal niet met "uitslagen" terzake. Welke 'rol' wil OT hiermee vervullen? En is dit wel de beste manier om 'meningen' te ronselen, laat staan achter die van 38.000 abonnees te komen? Misschien moet daarover ook eens een forum worden opgezet? Op een geheime locatie, wellicht? |
Govert van Stigt | Het Genootschap moet duidelijke standpunten innemen, zoals waken tegen verengelsing van de Nederlandse Taal. Vooral het koesteren van de Nederlandse taal acht ik van groot belang en dus een belangrijke taak voor het Genootschap. |
Sven Huynink | Ik ben het volledig eens met de ANWB-vergelijking: zie het GOT als een dienstverlenend orgaan, dat zich met name richt op het nadenken over (en plezier beleven aan) taal(gebruik), maar in het verlengde daarvan zeker ook een taak heeft in het bevorderen van juist taalgebruik (zie het Witte Boekje, zowel toen het nog een helderder uitleg van het Groene Boekje was, als nu, nu het middels de Witte Spelling tracht de doorgeschoten spellingvernieuwing tot handzame proporties terug te brengen). En daarbij regelmatig de leden raadplegen (als hier) is dan een vanzelfsprekendheid, dunkt me. |
Emmy van Stratum | De vraag is of Onze Taal prescriptief of descriptief moet zijn: zo hoort het of zo is het? Een mix van beide is natuurlijk het beste. Taalgebruikers willen soms nu eenmaal de zekerheid dat ze het goed doen. Maar er moet ook ruimte zijn voor beschrijven hoe de huidige taalsituatie is: er komen veel nieuwe woorden op ons af uit andere talen. Wat vinden wij daarvan? Laat polemieken ontstaan over prikkelende stellingen, zoals het oprukken van het Engels, en de zin en onzin van het nieuwe Groene Boekje. Men mag uit de reacties op dit forum concluderen dat iedereen het er nu wel over eens is dat er teveel Engels binnendringt in het Nederlands, maar is dat wel zo – zowel de stelling als de conclusie? Verbreed de doelstelling van het Genootschap, voor zover dat al niet gebeurd is. Onze Taal moet een vrijplaats zijn voor iedereen die taal een warm hart toedraagt, uiteraard met het accent op het Nederlands. En met als uitgangspunt: niemand heeft gelijk, dat moet je eerst verdienen! |
Donald Vandecandelaere | Bij wijziging t.g.v. evolutie en aanpassing van de Nederlandse taal zou het wenselijk zijn dat het genootschap de leden vooraf voldoende gegevens verschaft en via bevraging peilt naar hun mening. Het negeren van Engelse (en anderstalige) woorden i.v.m. nieuwe ontwikkelingen en uitvindingen zou kunnen leiden tot exorbitant chauvinisme, ongeoorloofd taalpurisme en landelijk taalparticularisme. Goede en deugdelijke woorden uit onze taal mogen dan weer niet ongebreideld worden vervangen door hun Engelstalige equivalenten, integendeel! Onze Nederlandse taal mag geenszins worden overwoekerd door vreemde woorden en aan het weren van zgn. ‘oude’ woorden moet onmiddellijk een halt worden toegeroepen. |
Gerard Nachbar | Nog even dit: ...spreek de verwachting uit dat... takken > taken |
Gerard Nachbar | Vergelijk het GOT met de ANWB. Net als de 'Algemeene Nederlandsche Wielrijders Bond' dat sinds 1883 deed en doet, dient mijns inziens het GOT haar mening te ventileren; zowel initiërend als in de vorm van een bijdrage aan een al lopende maatschappelijke discussie. Er moet dus een GOT-equivalent zijn van bijvoorbeeld de discussie/lobby rond rekeningrijden of de balans tussen natuurwaarden en mobiliteit (bijvoorbeeld verbinding A6 - A9 door de periferie van het Naardermeer). Het is daarbij niet relevant dat ik het als individu misschien niet met alle beweringen eens ben. (De Volkskrant van vandaag laat zien dat niet iedereen binnen de PvdA enthousiast is over de plannen van W Bos; daar moet een politieke partij, een opiniërende organisatie bij uitstek, maar tegen bestand zijn.) Echter: verdere discussie/lobby rond de spelling lijkt mij, mede gelet op de comateuze toestand van de diverse spellingforums, niet zinvol. Ik spreek de verwachting uit in de loop der tijden de Witte Spelling niet de formele maar wél de de factostandaard wordt. Dus bijvoorbeeld niet gaan lobbyen om de NTU via aanpassing van dat Artikel 4 van bepaalde takken te ontheffen. Je kunt als organisatie je energie wel beter besteden. Terzijde: ANWB staat tot GOT als Wegenwacht staat tot Taaladviesdienst. Als het GOT de Taaladviesopdracht niet meer van de Nederlandse Taalunie krijgt, krijgt een andere organisatie die. Vergelijk het maar met die slecht presterende club van mobiele reparateurs die eveneens in gele auto's rondrijdt. |
peer | "Red het Nederlands, spreek Esperanto!" Yeah, right. |
John van Gorkom | Vanwege mijn werk kwam ik vorige week iemand tegen - een bouwkundig ingenieur - die het woord leitmotiv niet kende. Vervolgens was ze tegen het gebruik ervan, want ze hield niet van al die vreemde woorden. Ik wil maar zeggen: die hele leenwoordendiscussie heeft een zekere mate van wereldvreemdheid. (Dat laat overigens onverlet dat je altijd het Nederlandse woord moet propageren als je toevallig in Nederland woont!) |
Hendrik Maryns | Neutraal blijven. |
Herman Callens | Waarvan akte. Hoe sympathiek het idee ook is, ik zie mezelf nog niet zo dadelijk pleiten voor Esperanto. Een ander punt. Waar win je de strijd tegen (te veel) Engels in het Nederlands? Niet bij of met OT, vrees ik. Enkele tienduizenden min of meer gelijkgezinde 'taalliefhebbers' kunnen niet op tegen het effect van commercialisering, massamedia, reclame, enz. Loop eens door de stad: geen enkel reclamebord of er staat (enkel) Engels op. Lees de 'job ads': tussen de assistants en de executives vind je zo goed als geen 'Nederlandse functie' meer. Anderzijds, en gelukkig: veel van dat Engels wordt door de gewone taalgebruiker NIET overgenomen. En dat allemaal zelfs zonder dat hij/zij ook maar iets te maken heeft met of weet van OT. Zwartkijken (of wit uitslaan?) hoeft dus niet. Grijs is meer dan genoeg. |
Peter Kamman | Mijn verontschuldigingen aan Leo Callens. Ik heb u met een ander verward. Het pleidooi voor Esperanto was van u, niet van Herman Callens. |
Peter Kamman | Over rozen gesproken: de mensen die een woord als EGLANTIER nog kennen, zijn op de vingers van één hand te tellen. Het is niet alleen het onderwijs, maar ook de verwaaide belangstelling waaraan dat te wijten is. Purisme richtte zich in de late Middeleeuwen en de 16e eeuw tegen Latijnse termen (Simon Stevin); in de 17e eeuw ook tegen de Franse mode (Huygens, Hooft). Het Genootschap Onze Taal is in de jaren dertig opgericht om te strijden tegen de invloed van het Duits. Wat we nu van Latijn, Frans en Duits in het Nederlands hebben overgehouden is alleszins aanvaardbaar. Is de strijd tegen de verengelsing dan overbodig ? NEE!! Wat we nu meemaken gebeurt op véél grotere schaal. Nu zijn er massamedia die onze "lifestyle" proberen te veranderen. Er zit geld en geweld achter. Het is een politieke kwestie, een maatschappelijk probleem geworden. Versta me goed: er is niets tegen Engels als tweede taal, als internationale communicatietaal, een "lingua anglica". Herman Callens breekt een lans voor Esperanto, een sympathiek idee. Als werktaal in de EU bijvoorbeeld zou ik het verwelkomen. Maar de globale werkelijkheid is anders: op dit moment is (steenkolen-)Engels onstuitbaar. Je kunt er vrijwel overal mee terecht, behalve -gek genoeg- in de Verenigde Staten. Wat ze daar brabbelen is onverstaanbaar. Misschien is het over vijftig of honderd jaar anders en maken we ons dan zorgen over het Chinees, het Hindi of het Russisch. Nu echter hebben we met Engels te maken. Spreek zoveel Engels als je wilt, maar laat de Nederlandse grammatica en woordenschat niet overwoekeren door Angelsaksisch onkruid of door wat er voor doorgaat. |
Jan van Atten | Moet het genootschap expliciet een standpunt innemen in belangrijke taalkwesties, ondanks alle beperkingen die daarbij horen? "Ja!" Want als ik (1932) een standpunt inneem, wordt dat niet gehoord. Ik heb heel goed taalonderwijs gehad, zowel op de lagere school, als op de HBS. Ik leer nog wekelijks dank zij het Genootschap. De onzin om die paar regeltjes en uitzonderingen af te schaffen leidt alleen tot inconsequenties en vervreemding van oorsprong van woorden en uitdrukkingen (ook de samenhang en associaties met andere talen dus). Ik heb meer dan 30 jaar met Britten en Amerikanen gewerkt (Ook talloze verschillen in spelling!); je komt bij Nederlanders de gekste dingen tegen. Waar eenvoudig, beter begrijpbare Nederlandse woorden voor bestaan, gebruikt men Engels!? En niet alleen in de spreektaal. Soms heb ik moeite met een Nederlands woord vinden; ik vergeet bijvoorbeeld altijd het Nederlands voor honeysuckle rose, maar dan gebruik ik dat woord niét of ik zoek het op. Ik vind het onzin dat Duitsers voor "omleidingen" "Bypässe" gebruiken. Ondanks alle vereenvoudigingen, ondanks alle buitenlandse woorden, kan een groeiend aantal Nederlanders geen fatsoenlijk Nederlands meer schrijven en kennen zij een heleboel woorden niet meer. Inburgeringscursus (of toch inburgeringcursus zonder “s”?) “Je moers taal” verplichten voor alle Nederlanders. Het Genootschap moet doorgaan en doordouwen. Alsjeblieft? |
Mirjam Vogels | Ja, het is belangrijk dat we de discussie aangaan zonder dat de taalunie de argumenten voor ons invult. Tegen mensen die zo mopperen over de invloed van andere talen bv het Engels wil ik nog wel even het volgende kwijt: ik heb bijna 10 jaar in Gr. Brit. gewoond en er sluipt bij mijn taalgebruik af en toe wat Engels erdoorheen. Bovendien werk ik veel met buitenlanders en dus ook nu vaak Engels. En om het helemaal af te toppen: ik lees ook veel Engels omdat ik een boek graag in de oorspronkelijke taal lees en ik iets heb met de Angelsaksische literatuur. Ik spreek/lees beide talen vloeiend en het is dus niet zo verwonderlijk dat ik af en toe ff iets leen van een andere taal. Dat is dus niet bedoeld als provocatie - gewoon, het woord schiet me eerder te binnen. Zolang op school het Nederlands verplicht is en goed onderwezen wordt is een andere taal (en of dat nu Engels of Turks is maakt niet uit) toch geen probleem. Of het moet zijn dat degenen die zich zo ergeren die bepaalde taal niet verstaan? |
Leo E.J. Callens | De laatste vraag "in welke kwesties moet het genootschap een standpunt innemen" is in wezen de enige waar een ietwat zinnig antwoord op gegeven kan worden. Het Genootschap Onze Taal heeft inderdaad een roeping: onze taal veilig helpen stellen naar buiten toe. Dit in de allereerste plaats om het haast weerzinwekkende falen van de Nederlandse Taalunie terzake goed te maken. Terwijl ik dit schrijf denk ik onwillekeurig aan de schandaaldossiers (Merkenburo en Etikettering) in de Europese Unie. Dit is zo vanzelfsprekend dat daar niet veel tegenstand te verwachten valt vanuit het ledenbestand. Zorgen dat het Nederlands niet verdrongen geraakt door het Engels past daar zeker ook in, en hierbij denk ik niet alleen aan Schiphol. Misschien kunnen we eens van gedachten wisselen over het aanbevelen van een neutrale taal (zoals Esperanto) in plaats van steeds weer de Engelssprekenden op voorsprong te zetten en ze te stijven in hun overtuiging dat iedereen Engels kent en ze dus zelf geen tijd hoeven te "verspillen" aan het leren van andere talen. Voor de rest ben ik van mening dat het Genootschap Onze Taal een onschatbare dienst kan bewijzen door wat dieper op het verhaal van onze taal in te gaan. Want onze taal leeft. Dat wil zeggen dat ze voortdurend verandert. Op dat vlak is wel een strikt neutrale opstelling vereist want iedere vernieuwing in een taal begint officieel als een "fout". Dat geldt zowel voor de woordenschat, als voor de spraakkunst, de zinsbouw en zeker ook voor de twee verschijningsvormen van onze taal: de mondelinge (uitspraak) en de schriftelijke (spelling). Je kan die zaken waarnemen, ontleden en er een waardering aan koppelen, ze vergelijken en er suggesties over doen, maar wat nooit ofte nimmer mag gebeuren is mensen die op een van die terreinen aan de weg timmeren met de vinger wijzen. Het Witte Boekje is een manier om het gesprek over spelling open te trekken en dus op zich een goede zaak, zolang er maar van uitgegaan wordt dat wie '" groen", "Geerts" of zelfs volledig vrij spelt géén foutschrijver is en dat ook niet kán zijn evenmin als puristen foutschrijvers zouden kunnen zijn. Taal wordt door het volk gemaakt, en de gedachten zijn vrij. Een goed Nederlands woord ter vervanging van een vreemd woord voor de leeuwen gooien of een ingeburgerd woord ook spellingsgewijs inburgeren zijn de meest vanzelfsprekende zaken voor een levende taal. Ik heb zelf "mogen" ervaren dat het Genootschap Onze Taal die eerbied niet opbrengt en tekstschrijvers diskrimineert als er een niet-officiële spellingvariant gebruikt wordt. Zelfs niet als daar een verantwoording achter steekt. Zoiets kán gewoon niet. Het Genootschap Onze Taal mag en moet het leven in onze taal waarnemen, er wetmatigheden in ontdekken, die wetmatigheden bekendheid geven, maar het mag zich niet laten verleiden tot regelgeven. Dát is een brug te ver. |
Peter Kamman | De platformfunctie kan gecombineerd worden met stellingname. Wanneer op een forum blijkt dat veel leden van OT actie willen, met goede argumenten, kan het bestuur van OT die wens uitvoeren. Op het gebied van de spelling is dat al gebeurd. Er lijkt ook al wel voldoende consensus aanwezig om iets te doen tegen de "Engelse ziekte". Maar wat en hoe ? OT onbeert de onbeperkte budgetten die onze regering heeft om onze taal te vereikelen met kreten als "I love bumperkleven". En bovendien is het schoolmeestersvingertje niet genoeg. Ga niet te keer tegen elk Engels woord of anglicisme, maar concentreer je op de stroom van nodeloze kreten in de reclame, de media en in het huisvrouwengekwaak. Moe van het poldernederlands slepen de moeder hun kids mee op shoppingtochtjes langs last-minutesales om weer wat kicks te scoren teneinde hun armzalige leventje weer wat op te pimpen. F*** (excusez le mot). Maar OT kan dat alleen maar low-budget (sorry, eh...pardon) doen. Schakel de leden in, maak Loesje-achtige campagnes, creëer een media-hype (s***, wéér Engels), dat kost weinig. Kortom wees slim en creatief. In het meinummer van OT lees ik TIPLIJST en TOPLIJST voor longlist en shortlist. Prima, maar nu even doorzetten: promoot deze woorden bij jury's en media, zet er een paar slimme en enthousiaste leden mee aan het werk. Veel succes ! |
danielsundt | eigenlijk was die spelling van 1957(?) helemaal niet zo gek en een mooie opstap naar een iets modernere spelling anno nu. in plaats daarvan kiest men een nog grotere rommelzooi. |
John van Gorkom | Mijns inziens moet Onze Taal geen eigen standpunten verkondigen om het eenvoudige feit dat niet duidelijk is wie de standpunten van het genootschap bepaalt. Als het om Engelse leenwoorden gaat, dan lijkt er op deze pagina een redelijke consensus te bestaan, maar dat was de vraag niet die Onze Taal voorlegt. De leenwoordenkwestie is slechts een voorbeeld. Laat het genootschap gewoon het forum zijn dat het is. Wie graag tegen leenwoorden of andere windmolens ten strijde wil trekken, staat het altijd vrij zijn eigen "Bond tegen Verschijnsel X" op te richten. |
Henk ter Heide | Het bestaansrecht van het Genootschap is dat het zich inzet voor de Nederlandse taal. Dat impliceert volgens mij het innemen van standpunten. Tegengaan van onnodig Engels zou mijns inziens vanzelfsprekend moeten zijn, al was het maar door, als iemand vraagt hoe je een Engels leenwoord spelt (komt regelmatig voor), gebruik van het Nederlandse equivalent aan te raden. Zich bemoeien met de spelling gaat misschien een stap verder, maar wordt nodig gemaakt door het optreden van de ondemocratische Taalunie. |
Mario Verbakel | Ik ben van mening dat Onze Taal zich actief moet opstellen in taalkwesties. Dat is zelfs een van de redenen waarom ik lid ben van het Genootschap. Hoe je de mening van de leden moet peilen of dat je kiest voor een vertegenwoordigend bestuur vind ik uitvoeringszaken die los staan van het principiële beginsel (zie de eerste regel). |
Peter Kleiweg | Discussieer mee, zegt Onze Taal. Geef ons dan ook de kans! Ga met ons in discussie. Reageer hier op wat er gezegd wordt. Bevraag ons op wat we hier vertellen. Spreek over de mogelijkheden en onmogelijkheden van de rol van Onze Taal. Vertel ons welke mogelijkheden tot handelen Onze Taal heeft. Vertel ons hoe Onze Taal tot nu toe haar rol ziet, en ga werkelijk met ons in discussie over de vraag of het anders kan. Als Onze Taal niet reageert dan is dit niet meer dan de zoveelste dumpplaats voor ergernissen. Leest Onze Taal überhaupt wat we hier schrijven? Heeft Onze Taal de middelen niet om met ons in discussie te gaan? Zeg dat dan. Dan weten we waar we aan toe zijn. |
mirjam kervers | Ik vind dat ze zich er wel mee moeten bemoeien. Het is soms echt te gortig. Als je Engels wilt spreken, verhuis dan. Hier spreken we Nederlands en ja met Engelse woorden er in. Prima, we moeten niet te star zijn, een beetje flexibel prima, maar er zijn grenzen!!!!! |
marc janse | De invoering van woorden uit vreemde talen mag dan een heikel punt zijn, als er een Nederlands woord voor bestaat - zoals schootcomputer - verdient dit de voorkeur. Je kan je er precies iets bij voorstellen. Dus zoveel mogelijk leenwoorden vermijden. Of het veel zal uithalen, is zeer de vraag. Het Nederlands komt in de buurt van zijn verdwijnpunt. Te weinigen gebruiken nog het Nederlands. Suriname is onvoldoende. Nederlanders en Noord-Belgen laten het massaal afweten. |
Marc Maes | Gelukkig dat er toch één instantie is die haar verantwoordelijkheid opneemt tegenover de voor geen enkele inspraak van de taalgebruiker vatbare spellingsregels van een aantal ambtenaren die ideeëloos en willekeurig worden opgelegd - in plaats van een aantal eenvoudige vuistregeltjes te hanteren en in gevallen waar men echt niet uitgeraakt een dubbele spelling toe te laten. Een dubbele spelling die overigens in het dagelijkse taalgebruik schering en inslag is .. Het Nederlands ligt nu eenmaal op het snijpunt van het Duits (en ook de slavische talen) en eerder op het Latijn gerichte talen. Enkele vaste vuistregeltjes in plaats van woord voor woord te beslissen, zouden veel goed doen - nu zitten we met een situatie dat je eigenlijk 10 jaar op de volledige spellingsronde moet wachten om te weten hoe je een nieuw woord "waar iets mee is" moet spellen ... Zo werkt taal nu eenmaal niet ! |
Claudia Calberson | Jammer dat we in onze Nederlanden (Nederland enVlaanderen) geen gezaghebbend orgaan hebben zoals de "Académie"in Frankrijk en de "Academia" in Spanje, die in taalzaken een gezaghebbende functie hebben, maar die ook achteraf hun mening of regel bijsturen wanneer de spraakmakende of schrijvende gemeente de regel niet volgt. De Britten zijn, wat de spelling betreft, blijkbaar al toleranter geworden. Het Oxford woordenboek zou de foute en correcte spellingen naast elkaar afdrukken (waar is onze heerlijke dubbelspelling gebleven?). Onze Taal moet zich wél bemoeien met taalaspecten en reacties van taalgebruikers verzamelen om er een veralgemeende conclusie uit te trekken en die aan de taalgebruikers voor te leggen. Dit kan op spellinggebied zijn, maar het kan even goed gaan over het gebruik van Engelstalige borden, panelen, reclame,..., kortom over al wat maar enigszins met taal te maken heeft. PS - Vlaanderen is helemaal niet gelukkig met de nieuwe spelling. Waarvandaan komt het idee dat de Vlamingen het hoofd al hebben gebogen en slaafs alle nonsens op taal- en spellinggebied kritiekloos aanvaarden? |
Herman Callens | Stom, er staat helemaal geen tussen-n in 'ruggespraak'. En die klare, heldere spelling van vroeger? Hoe 'weldenkend' moet je zijn om dat te geloven? |
Rudolph Deyl | Het is een goede zaak dat OT namens alle weldenkende Nederlanders een tegenwicht durft te bieden aan de Spellingscommissie van de Taalunie! Weg met die stomme tussen-n in bijvoorbeeld RUGGENSPRAAK en SMARTENGELD!Onze taal verdient een klare, heldere spelling en die hadden wij, totdat enz.enz. Onze Taal: Blijf vooral standvastig in het verzet tegen de zoveelste onzinnige spellingshervorming en blijf u vooral inzetten tegen de verengelsing van het Nederlands. Zelfs de overheid maakt zich daar meer en meer schuldig aan. Op de ministeries heten de commissies en werkgroepen nu allemaal ''taskforce''. Het is om ervan te kotsen. OT: U bent broodnodig! |
John Lingen | Ik ben net terug van een reis via Kuala Lumpur. Gelukkig stonden de aanwijzingen daar ook in het Engels. Een buitenlander op Schiphol zal ongetwijfeld dezelfde ervaring hebben. 'Onze Taal' moet zich nadrukkelijk bezighouden met onze taal en daarin een controlerende functie innemen. Lang niet alle verklarende standpunten van de Taalunie zijn voor iedereen met gezond verstand plausibel. Neem alleen maar de misstanden in de alledaagse samenleving als voorbeeld. Hoe moet een buitenlander ooit inburgeren als hij/zij via een sticker (stikker?) op de deur wordt aangemoedigd met de kreet: 'U kunt hier pinnen en chippen' en als je dat dan doet zegt het apparaatje: 'U heeft betaald'. Maar u bent van harte welkom. Tenzij u zich (?) hebt vergist. En als u getrouwd bent en kinderen heeft hebt u helemaal pech. Er moet toch een instantie in Nederland bestaan die de uitzendkrachten van de afdeling ondertiteling van de NOS - of hoe het ook heet tegenwoordig - Nederlandse taalvaardigheden bijbrengt. Want zo heb ik Engels geleerd. En inmiddels kan ik de onderschriften corrigeren. |
Herman Callens | Als je je nek uitsteekt, moet je het doen opdat de taalgebruiker er beter van wordt. Alleen maar zijn vooroordelen bevestigen - 'iemand moet zeggen hoe het (niet) moet' - valt daar niet onder. Platformt u maar, meer is nodig noch gewenst. De taal is vrij. |
R.van den Haak-Scholte | Laten we a.u.b.ons eigen nederlands toch in ere houden,er worden al zoveel vreemde woorden gebruikt.met vr.groet Riek van den Haak |
Jan Bruens | Laat het genootschap nou maar neutaal blijven. Wanneer Onze Taal standpunten gaat innemen, voorzie ik een hoop gesteggel tussen taalliefhebbers die het er al dan niet mee eens zijn. Als platform fungeert Onze Taal toch uitstekend? |
Leo van der Linden | Onze Taal moet niet a priori neologismen te lijf gaan, integendeel. Een taal leeft en heeft nood aan het benoemen van nieuwe technieken en processen die meestal in anderstalige landen de kop opsteken. Maar Onze Taal moet zeker onze correcte mooie Nederlandse woorden verdedigen tegenover stromingen die gemakkelijkheidshalve de overname van vreemde woorden prediken wanneer een correct Nederlands woord bestaat. |
Gerco de Jager | Taal is de basis van onze communicatie. Een beetje eenduidigheid daarin is geen overbodige luxe. Niet voor niets is ooit de Taalunie in het leven geroepen. Op dit moment lijkt de Taalunie een koers te kiezen die de gebruikers van de taal niet willen, niet begrijpen, waardoor er geen draagvlak is. Op zulk een moment dient een organisatie als Onze Taal, taalgebruikersdeskundige bij uitstek, haar nek uit te steken. Waarvoor dank. Ik ben zeer gelukkig met het plegen van "rebellie". In plaats van te breken met Onze Taal zou de Taalunie open moeten staan voor het afgegeven signaal en uitzoeken wat er mis is gegaan in hun traject naar een nieuwe spelling. Het is in het belang van de miljoenen Nederlandstaligen over de hele wereld dat de herziene spelling er een is die op de steun van allen kan rekenen. |
Dirk van Tellingen | Het is heel waardevol als OT standpunten inneemt over de 2 genoemde onderwerpen en alle andere onderwerpen die onze taal aangaan. Jullie doen dat met onderbouwing en met extra achtergrondinformatie. Heel waardevol dus voor zowel voor- als tegenstanders. Wat het Groene Boekje betreft is het ook goed als OT een standpunt inneemt, alhoewel het er dan soms niet eenvoudiger wordt, om te achterhalen wat nou de juiste spelling is van een woord: Groene Boekje of niet. Blijf dus kritisch en laat van je horen. |
Joris Cornelissen | Gelukkig raken steeds meer mensen ervan overtuigd dat een 'alles moet kunnen-houding' op velerlei gebied onwenselijk is. Op taalgebied stoor ik mij al langer aan deze houding die vooral bij Nederlanders terug te vinden is. Natuurlijk is taal dynamisch en natuurlijk leven we in een open internationale maatschappij, maar de onverschilligheid waarmee we allerlei overdadig Engels onze taal laten binnendringen is misselijkmakend. Kortom, weg met die onverschillige, laffe houding van veel taalkundigen ('nee, meneer ik beschrijf slechts') en op naar een 'Onze Taal' dat zich durft uit te spreken over taalkwesties. Voor de rest alle lof voor het blad 'Onze Taal', hoewel het soms best aardig zou zijn om iets te lezen over de Nederlandse taal buiten Nederland/België. |
Jan Bongaerts | Natuurlijk moet het Genootschap Onze Taal een standpunt innemen als het om taalkwesties gaat. Niet om het tij te keren, dat zal toch niet lukken. Wel opdat wij lezers het gevoel krijgen tegenover iemand te staan met een visie en een kritische kijk op taalaangelegenheden en -ontwikkeleingen. Het is niet belangrijk of de lezers het eens zijn met die visie. Liever niet zelfs en laat ons maar in discussie gaan, want zoals Hegel zei "Der Widerspruch ist das Fortleitende." |
Steve Rawcliffe | Natuurlijk moet Onze Taal een standpunt hebben. Het is heus niet zo, dat men overal neutraal moet blijven. Juist bij het tegengaan van de verengelsing heeft het Nederlands een vereniging nodig, die een duidelijke mening heeft. En als het niet uit mijn naam (en taalfouten!) duidelijk was ... ik ben Engelsman! |
Lode Vlayen | Het Genootschap "Onze Taal" is voor mij wel degelijk een gezaghebbend orgaan. |
Peter Kleiweg | De Taalunie is een politiek instituut, dus voor de Taalunie is taal politiek. Daardoor handelt ze in het belang van het land waar taal politiek is, ook als dat ten koste gaat van het culturele belang van taal in een ander land. Zo heeft Vlaanderen via de Taalunie de erkenning van het Zeeuws als streektaal in Nederland weten te verhinderen. België weigert het Europees verdrag voor de bescherming van streek- en minderheidstalen te ondertekenen. Mogen ze zelf weten. Dat ze via een instituut als de Taalunie de uitvoering van dat verdrag in andere landen frustreren is schandalig. <p> De Taalunie streeft naar unificatie van het Nederlands. In Nederland is het behoud van de variatie veel belangrijker. Hier lijkt mij een taak weggelegd voor Onze Taal. <p> De Taalunie en Onze Taal zijn de twee grote spelers in het publiek debat over taal. De Taalunie heeft een politieke koers die niet in het belang van Nederland is, waarop zelfs de Nederlandse politiek de controle heeft verkwanseld. Als Onze Taal nú een recht van bestaan heeft, dan ligt dat in het tegenwicht bieden aan de koers van de Taalunie. Het (in mijn ogen zwakke) verzet van Onze Taal tegen de door de Taalunie opgelegde spellingveranderingen is een goed begin. (Is het toeval dat het de Vlamingen zijn die de spellingverandering zo sterk verdedigen?) <p> Onze Taal moet duidelijk kiezen voor de talen van heel Nederland, dus Nederlands, Fries, Nedersaksisch, Limburgs, en alle andere streektalen. Wellicht moet Onze Taal ook over andere grenzen kijken dan de Nederlands-Belgische. Bijvoorbeeld naar Noord-Duitsland en Zuid-Afrika. Alleen in België is een taalgrens een politieke grens. Het Jiddisch en de taal van de Roma zijn in Nederland officieel erkend als minderheidstalen. Nooit lees ik er iets over in Onze Taal. Ook voor die talen mag Onze Taal zich wel eens inzetten. <p> Is Onze Taal er voor de belangen van de gebruikers van het (standaard-)Nederlands of voor de belangen van de Nederlandse taalgebruikers? |
Jan Bosmans | Of het nou wenselijk is dat het Genootschap Onze Taal politieke standpunten inneemt of niet, het gebeurt in de praktijk. Onze Taal kritiseert de officiële spelling, wat een taalpolitieke stellingname is. Door Petra Laurentien Brinkhost tot beschermvrouwe te bombarderen, spreekt Onze Taal zich uit voor de monarchie. Zelf heb ik ook niet zo'n positieve ervaring met deze club, waar ik al tien jaar lid van ben. In een recente uitgave van hun blad voerden ze 'Vlamingen' op met een Belgische Vlag. Ik had uitvoerige correspondentie met de redactie over het feit dat Vlaanderen een autonoom gewest is met eigen symbolen, waaronder de leeuwenvlag: Vlaming is niet synoniem met Belg. Hoewel ik geen politieke bedoelingen had en de redactie duidelijk een beoordelingsfout had gemaakt, weigerde Onze Taal mij ruimte in de rubriek lezersbrieven. Ook dat is een politieke stellingname: tegen België als een federale staat en Vlaanderen als een aparte politieke entiteit. |
Felix van de Laar | Het Genootschap ontkomt niet aan het hebben van een mening. Dat mag er een zijn met alle denkbare mitsen en maren. Het lijkt mij een hele kunst om tussen al die eigenwijze (meestal mannelijke, ik steek de hand in eigen boezem) leden de kerk in het midden te houden. Bestuur en staf doen volgens mij veel moeite om verantwoorde inzichten de ruimte te geven en onzin en flauwekul te weren. Helaas staat de naam "Onze Taal" haaks op het inzicht dat [de] taal, of [het] Nederlands, allesbehalve een eenduidig en onveranderlijk ding is. Als puntje bij paaltje komt kunnen de leden het bestuur ter verantwoording roepen, neem ik aan. Maar als het Genootschap al geen mening meer zou (mogen) hebben, wie dan nog wel? Van een andere orde is de constatering dat Onze Taal in zijn blad op een aardige manier laat zien wat we allemaal met die taal van ons doen. |
Wim Van Ranst | Alles hangt af van de doelstellingen die de geboorte van het genootschap destijds begeleidden. Ik ben hier onvoldoende van op de hoogte. Wel kan ik aangeven dat ik veel heb aan een taalinstantie die correct en objectief informeert. Wie van het genootschap verwacht dat het stellingen inneemt, streeft naar een actiegroep met alle doelstellingen en werkwijzen van dien. Ik heb de indruk dat de werkwijze van "Onze Taal" niet aanleunt bij deze "actie". Integendeel, de publicaties laten zich gedwee bezoeken. Een actiegroep zou gevraagd en ongevraagd standpunten verspreiden op een meer strijdvaardige manier. Voorlopig heb ik hier geen nood aan. In Vlaanderen zijn er bewegingen die de verdediging van de Nederlandse taal op zich nemen. Of zij de gewenste resultaten boeken en of de overheid slaagt in het bewaken en het aanmoedigen van het degelijk aanwenden van de eigen taal, zijn dan weer elementen die een andere discussie voeden. |
Ron | Dat OT over de regels helder standpunt inneemt lijkt me een helder doel. Of Schiphol alles in engels weergeeft is geen regelkestie maar een mening en daar hoeft OT dus ook niet een standpunt over in te nemen. OT heeft daarover geheel geen zeggenschap. Diverse meningen over iets dergelijks is geen enkel probleem. |
Wilfried Tersago | Wat lees ik daarnet in Taalpost 532: Zijn meisje, DIE bij ons op kantoor werkt, is met vakantie. 'Dat' kan ook maar 'die' wordt als correct aangegeven. Voor mijn taalgevoel vloekt zoiets in alle toonaarden: meisje is de verkleinvorm van meid en verkleinvormen zijn onzijdig. Blijkbaar ziet de ANS dat anders, ook al wordt er geen reden voor opgegeven. Ik weet wel dat men in Nederland snel geneigd is om 'de' te gebruiken waar 'het' gebruikelijk is, maar tussen een neiging en de ANS is er toch een groot verschil, niet? |
B.B. Oort | Het Genootschap Onze Taal heeft volgens mij een informatieve functie in de Nederlandse samenleving. Mij dunkt dat zij die geïnformeerd worden baat hebben bij een duidelijk standpunt in taalkwesties in de meest ruime zin. |
Guido Janssens | Het zou een zegen zijn voor onze taal als 'Onze Taal' zich kon opwerken tot een gezaghebbend orgaan dat in alle taalkwesties het laatste woord heeft. Dromen mag toch nog? |
N. Wamelink | Natuurlijk moet O.T. een standpunt innemen m.b.t. taal- en spellingkwesties, maar dan bij voorkeur wel na raadpleging van de leden. Dat is toch, blijkens deze enquete, niet zo moeilijk. Vervolgens dient het genootschap dan ook metterdaad de consequenties van een bepaald standpunt te aanvaarden. Het heeft mij indertijd geërgerd dat O.T. wel met kracht van argumenten nieuwe spellingregels afwees, maar toen puntje bij paaltje kwam toch slaafs uitvoerde wat door van de praktijk losgezongen taaltheoretici vanuit ivoren torens autoritair aan de spraakmakende gemeente werd voorgeschreven. |
Ria van den Eijnde-van Amelsvoort | Taalpost niet alleen, maar elke Nederlander die van zijn taal houdt,zou het'verengelsen'van de Nederlandse moeten bestrijden! |
D. Nicolaas | Dat het zo moeilijk te lezen is. Wat is er zo irritant aan dingen in omgekeerd chronologische volgorde afbeelden? |
Henk | Ik zou liever argumenten van Onze Taal lezen waarom liever spelling x of y. |
Ina A. Tanahatoe-Siepman | Het lijkt mij zinvol als Onze Taal de Nederlandse taal (mede) bewaakt. |
Herman Callens | Wat OT zoal zou kunnen doen, is geen domme berichten plaatsen over de nieuwe spelling. "Uit onderzoek blijkt dat ambtenaren en leraren niet klaar zijn voor de nieuwe spelling", weet OT van de NOS. Het is niet dat de hele spelling wordt omgegooid, en het is nog lang geen 1 augustus. Een beetje leraar/ambtenaar is straks heus wel klaar. |
Peter Kleiweg | Even bij de les blijven. Het gaat hier niet om de spelling, maar om de rol van Onze Taal! Er zijn genoeg andere plekken waar je eindeloos over de spelling kunt neuzelen. Laat het hier dan achterwege |
Herman Callens | Of 'aussies' en 'tukkers' klinkklare onzin zijn, valt nog te bezien. Ik vind daar niet dadelijk iets over in het GB (tenzij regel 16.J(2): "spotnamen ... geen hoofdletter"), maar wel in de "Woordenlijst officiële spelling 2005" (van Dale/De Standaard): "Spotnamen en bijnamen voor (leden van) bevolkingsgroepen worden met een kleine letter geschreven" (p. 101). Zo zijn de Antwerpenaren sinds jaar en dag 'sinjoren', de Mechelaars 'maneblussers', de Gentenaars 'stropdragers', de Amerikanen 'yankees', de Duitsers 'moffen' en de Italianen 'spaghettivreters'. Scheld- of koosnaam doet er eigenlijk niet toe. De "onzin", 'klinkklaar' nog wel, ontgaat mij dus enigszins. Ik zou pas verbaasd opkijken bij, pakweg, 'Kaaskoppen' en 'Rijstekakkers'. Je kunt natuurlijk altijd een "hoofdletter uit respect" gebruiken ... |
Peter van der Putten | Onze Taal moet zich zeker niet verzetten tegen neologismen in onze taal, wat hun bron ook is. Je verzetten tegen bijvoorbeeld 'ansichtkaart'-germanismen door taalpuristen oftewel taalkrentenkakkers heeft het gebruik van dit soort woorden in de media enigszins vertraagd maar nimmer tegen kunnen houden. Gelukkig ook maar. Taalgebruikers bepalen zelf wel welke woorden geaccepteerd worden en welke de Van Dale nooit zullen halen. Het in de inleiding als voorbeeld genoemde gebruik van Engelse bewegwijzering op Schiphol is een goed voorbeeld. Nooit aankomen. Op de vliegvelden van Athene, Moskou, Peking etc. voel je je juist thuis met deze internationale taal. Onze Taal moet gewoon zijn eigen 'ding' doen en de taal van alle dag niet afremmen maar beschermen. Als bijvoorbeeld het Groene boekje zegt dat Aussies en Tukkers niet met een hoofdletter geschreven moeten worden omdat het negatieve benamingen zijn, is dat klinkklare onzin. Deze woorden worden eerder als koosnaam gebruikt en zijn niet beledigend. Onze Taal zou dat ook kunnen signaleren. Kranten houden zich in het algemeen dan ook niet aan die regel. Nu het nieuwe Groene Boekje de spelling er niet eenvoudiger op maakt, vind ik het een goede zaak dat Onze Taal in samenspraak met een aantal toonaangevende kranten en tijdschriften hier tegen ageert en met vereenvoudigingen c.q. verbeteringen komt. |
Herman Callens | Ook (de) andere spellingfora hebben intussen iets comateus verworven. Ideeëloosheid, of onverschilligheid? |
Gerard Nachbar | Zie http://www.onzetaal.nl/ot/enquete/spelling.php voor het forum over de witte spelling, dat nog steeds bestaat, maar zich voor het overige in een diep coma bevindt. |
Peter Kleiweg | "Forum over de Witte Spelling" staat er in de titelbalk boven deze pagina. Maar deze pagina gaat ineens niet meer over de witte spelling. Alle meningen die daarover hier waren gepost door bezoekers zijn ineens verdwenen. Het is het zoveelste voorbeeld van de knulligheid waarmee Onze Taal op internet actief is. <p> Onze Taal vraagt de mening van de bezoekers van de website. Werkelijk? Ik heb nog nooit gemerkt dat Onze Taal ook maar iets doet met die meningen. Stel in het 'forum' een specifieke vraag aan Onze Taal, en je kunt er zeker van zijn dat er geen antwoord komt. In de wanorde op het 'forum' bij Hom of Kuit heeft Onze Taal al laten zien zich geen raad te weten met dit medium. Onze Taal wou niet toegeven incompetent te zijn, en legde alle schuld van het falen bij de bezoekers. <p> Misschien is Onze Taal een te kleine organisatie met te veel leden, en is het domweg niet mogelijk dat de vereniging namens de leden spreekt, en moet ze die pretentie laten varen. Want ondanks de naam blijkt maar al te vaak dat de een z'n taal de ander z'n taal niet is. Onze Taal zou de leden veel meer ruimte moeten bieden zelf hun mening te geven, zowel op internet als in het blad. Maar dan moet Onze Taal daar wel actief in meedoen door inhoudelijk te reageren en door ordening aan te brengen in het debat. <p> Een voorbeeld hoe het niet moet is de rubriek Hom of Kuit. Een stelling, soms triviaal, soms provocerend, soms iets wat de mensen echt raakt. Mensen mogen voor of tegen stemmen, hun stem met een toelichting onderbouwen. Het zou een aanleiding voor debat kunnen zijn, maar sinds vorig jaar kun je niet meer in debat. Het enige wat je als resultaat van zo'n stelling terugziet is een stemuitslag in de gids. Je motivatie kun je net zo goed gelijk op wc-papier schrijven. <p> Moet ik na het intypen (sleur-en-pleuren) van de tekst op de 'Stem!'-knop klikken? Ik stem niet. Ik geef een mening. |