Ieder / elk
In principe zijn elk en ieder synoniem: alle recente woordenboeken geven bij elk de betekenis 'ieder' en bij ieder de betekenis 'elk'. Dat is niet iets van de laatste tijd: ook het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT) doet dat.
De Algemene Nederlandse Spraakkunst (ANS, 1997) zegt over elk en ieder het volgende: "De keuze tussen ieder(e) en elk(e) is in principe vrij, maar er is wel, althans naar het gevoelen van sommige taalgebruikers, een lichte voorkeur voor het gebruik van ieder(e) voor personen en elk(e) voor niet-personen, alsook voor het gebruik van elk(e) als het om kleine groepen gaat. In beide gevallen is er geen sprake van een regel, maar slechts van een tendentie (...)."
Enkele voorbeelden uit de ANS:
- Ieder kind kreeg een ijsje. (personen)
- Elk van de twee bruidsmeisjes droeg een roos. (kleine groep)
- Aan elk oor had ze een oorring. (kleine groep + niet-personen)
In sommige uitdrukkingen ligt het gebruik van elk of ieder overigens min of meer vast: 'voor elk wat wils', 'ieder op zijn beurt', 'ieder voor zich'. Na elk zetten we geen -s, dus vandaar: 'in ieders hart', 'in ieders gedachten', 'met ieders goedkeuring'.
Op de verdeling van elk en ieder hoef je in spreektaal en in informele schrijftaal verder niet te letten; voor formelere teksten kan het raadzaam zijn het onderscheid 'elk voor niet-personen en ieder voor personen' te hanteren.
Trefwoorden
terug
