Veel geschreeuw en weinig wol
Deze uitdrukking wordt gebruikt als iemand veel drukte maakt zonder veel resultaat of zonder echte bedoeling, of als iets met veel poeha werd aangekondigd, maar vervolgens erg tegenvalt.
Het Groot Uitdrukkingenwoordenboek van Van Dale (2006) vermeldt dat het voor de hand ligt te denken aan schapen die – terwijl ze luid blaten – worden geschoren, maar in vergelijking met de drukte die ze maken, weinig wol produceren. Er bestaat echter een langere variant van deze uitdrukking: 'Veel geschreeuw en weinig wol, zei de duivel (of drommel), en hij schoor zijn varken.' Waarschijnlijk ging het dus oorspronkelijk niet om schapen die werden geschoren, maar om varkens – notoir luidruchtige dieren.
Volgens het Spreekwoordenboek van Van Dale (2000) komt de uitdrukking al voor in een tekst uit 1460. Mogelijk is ze ontstaan op basis van een verhaal over een domme duivel, die God schapen ziet scheren. Op de vraag waarom hij dit doet, antwoordt God dat hij van de wol kleren wil maken. De duivel probeert daarop zijn varkens te scheren, wat mislukt. Woedend schreeuwt de duivel daarop: 'Veel geschreeuw en weinig wol!'
F.A. Stoett geeft in zijn Nederlandse spreekwoorden, spreekwijzen, uitdrukkingen en gezegden aan dat de uitdrukking 'Veel geschreeuw en weinig wol' ook in diverse andere talen en dialecten voorkomt, in allerlei varianten. Zo kent men in het Engels 'Great cry and little wool', in het Duits 'Viel Geschrei und wenig Wolle' en in het Frans 'Grand bruit/rumeur, petite toison.'
In sommige delen van Nederland en Vlaanderen wordt de variant 'Veel gescheer en weinig wol' gebruikt. Van Dale neemt deze op met het label 'gewestelijk'. Soms wordt gesproken van 'Veel gespin en weinig wol', maar die variant wordt nergens opgenomen. Op zichzelf is het niet ondenkbaar dat iemand veel spint en maar weinig wol produceert, maar de oorspronkelijk juiste uitdrukking is met geschreeuw of eventueel gescheer.
Trefwoorden
terug
