InZicht - juli/augustus 2010

Raymond Noë


Wervend schrijven

Mark Van Bogaert is een Belgische copywriter van naam en faam. Zijn specialiteit is direct mail - reclamepost - maar in zijn pas verschenen boek Met woorden verleiden komen ook zo ongeveer alle overige tekstsoorten aan bod. Hij geeft zelfs tips en trucs voor notulen, powerpointpresentaties en post-its.
"Praten met papier ertussen", dat is volgens Van Bogaert wat je in een overtuigende of verleidende tekst moet doen. Hij legt enthousiast uit hoe je teksten schrijft die de dialoog met de lezer tot stand brengen en hij verklaart ook waarom bepaalde teksten wél de aandacht trekken en andere niet. Van Bogaert kan daar stellig over zijn omdat hij veel van zijn mailings en methodes heeft getoetst in zogeheten split-run-tests, waarbij hij twee of meer versies van dezelfde reclame-uiting voorlegde aan evenzovele testgroepen. De resultaten zijn soms een eye-opener. Zo blijken wervende e-mails aan bedrijven op dins-, woens- en donderdag het best gelezen te worden, en die aan particulieren juist in het weekend.
Het boek gaat niet alleen over het schrijven van teksten. Ook de envelop waarin een brief gestoken wordt komt aan bod, net als bijvoorbeeld cadeautjes, typografie en het gebruik van getallen. En aparte hoofdstukken zijn gewijd aan 'schrijven voor goede doelen', 'schrijven voor verschillende leeftijden' en zelfs 'teksten voor visitekaartjes'.
De meeste hoofdstukken sluit Van Bogaert af met een beetje "mailigheid", een humoristische bespreking van niet heel erg geslaagde praktijkgevallen die hij in de loop van de tijd in zijn brievenbus en mailbox heeft aangetroffen. Zoals een enquête over veiligheid op het station van Lokeren die de reiziger een nogal onveilig gevoel geeft door te suggereren dat het station weleens opgeblazen zou kunnen worden door terroristen. Of een verjaardagsmailing van een ziekenfonds aan iemand die vijftig geworden is: de jarige krijgt een cadeautje, en kan meteen ook informatie opvragen over allerlei minder leuke ouderdomskwalen en -ziektes. En zo moet het dus niet.


Talen leren (1)

Een taal leren kan ook leuk zijn, dat lijkt de trend van dit moment, met boeken als het vorig jaar verschenen Zingend Spaans leren en de zojuist geïntroduceerde Van Dale-serie 'Frans/Spaans/Italiaans voor genieters'. Deze boeken presenteren de te leren taal in kleine brokjes, in hoofdstukken over culinaire en toeristische onderwerpen die de cursist alvast in vakantiestemming brengen. De boeken richten zich vooral op de spreekvaardigheid: het vergroten van de woordenschat en het verbeteren van de uitspraak. De bijbehorende audiobestanden kunnen worden opgehaald op de website van Van Dale.


Talen leren (2)

Met het Taalplaten-pakket van uitgeverij Intertaal kun je woordjes leren met behulp van tekeningen die een alledaags thema in beeld brengen ('mensen', 'thuis', 'op straat' en 'op reis'). Een pakket bestaat uit 4 × 4 geplastificeerde tekeningen, plus een cd met daarop een handleiding en woordenlijsten Engels, Frans, Duits, Spaans, Italiaans en Portugees, die de leerkracht zelf kan uitprinten. De platen kunnen gebruikt worden om Nederlandse woordjes te leren aan buitenlanders, of buitenlandse aan Nederlanders.


Taalcolumns

Frans Lisman heeft enige jaren een column geschreven voor Voeksnieuws, een tijdschrift voor gepensioneerde Shell-medewerkers. Die stukjes gaan over "onlogische of ronduit foutieve ontwikkelingen in de taal", die volgens hem niet zomaar kunnen worden afgedaan als gevallen van taalverandering. Zijn observaties zijn nu gebundeld in Antrekoo en kipfilee. Hierin veel uitspraakkwesties, maar ook stukjes over bijvoorbeeld ongewenste nieuwvormingen (aflasten, corrumptief, zo optimaal mogelijk), het verschil tussen des-, dis- en dys-, en grappige beeldspraak.


Jeugdzorgwoorden

Er zijn in Nederland heel wat instanties die zich bezighouden met allerlei aspecten van jeugdzorg, en om de communicatie binnen deze sector eenduidig te houden is het Zakwoordenboek jeugd samengesteld. Het geeft een definitie van meer dan 6500 woorden op het gebied van opvoeding, onderwijs, gezondheidszorg, jeugdzorg, wonen en wetgeving - van aandacht, abusus en ADHD tot zorgzwaartepakket, zwerfjongeren en zwijgplicht.


Wilders' taal

Geert Wilders is goed van de tongriem gesneden, en dat is ongetwijfeld een van de oorzaken van zijn succes. Maar wat kenmerkt nu precies zijn taalgebruik? Jan Kuitenbrouwer zoekt het uit in De woorden van Wilders & hoe ze werken. Hij beschrijft hierin Wilders' soms cabareteske nieuwvormingen, zijn goede debatvaardigheden en zijn vermogen om oneliners te produceren - maar ook de Saartje-en-Swiebertje-toon die opvalt in veel van Wilders' betogen. Het boek sluit af met een Wilders-lexicon (van afschaffen tot zat). Zie ook de voorpublicatie in het meinummer en de lezersaanbieding.


Excuses en complimenten

Taalvaardig zijn is één ding, maar om een goed gesprek te kunnen voeren zijn bepaalde sociale vaardigheden ook nooit weg. Complimenten geven of je excuses aanbieden bijvoorbeeld, iets wat niet iedereen even goed beheerst. Neerlandica Agnes Verbiest schreef er twee boekjes over, waarin ze de kunst van het verontschuldigen en het complimenteren verklaart. De boekjes bevatten veel tips en voorbeelden van hoe het wel en niet moet. Lezers van Onze Taal kunnen de boekjes met korting kopen.


En verder