• Heleen Kleiboer, Universiteit Leiden

Laatst las ik een artikel met de titel "Kan ik dierlijke eiwitten ook vervangen met plantaardige?" Na even googelen vond ik ook een ouder artikel met dezelfde voorzetselcombinatie in de titel, die luidde "Deze app vervangt dagdagelijkse woorden in je sms’en met geleerde termen." Volgens Van Dale en de Taalunie is vervangen met echter niet de juiste combinatie van werkwoord en voorzetsel: het zou vervangen door moeten zijn. Waarschijnlijk is het gebruik van het voorzetsel met hier een letterlijke vertaling van het Engelse with uit de combinatie to replace with.

Deze ‘Engelse voorzetsels’ in het Nederlands zijn een interessant fenomeen, ook omdat vaak gezegd wordt dat grammaticale woorden zoals voorzetsels niet snel ontleend worden aan een andere taal. Hier volgen nog enkele andere voorbeelden waar het Engels mogelijk invloed heeft uitgeoefend op het voorzetselgebruik:

  • Beginnen van, van to start from (“we beginnen vandaag van hoofdstuk drie”)
  • Complimenteren op of een compliment op, van (to) compliment on (“ik kreeg gisteren een compliment op mijn nieuwe schoenen”)
  • Eerlijk zijn met, van to be honest with (“we moeten eerlijk met hem zijn”)
  • Geobsedeerd zijn met of een obsessie met, van to be obsessed with of an obsession with (“hij is geobsedeerd met deze boekenreeks”)
  • Mensen over hebben, van to have people over (“ik heb wat vrienden over vanavond”)
  • Komen/zijn van, van to come/be from (“ik kom van Overijssel, ik ben geboren in Zwolle”)

Ik zou dit fenomeen graag verder onderzoeken voor mijn bachelorwerkstuk, maar om dat te doen heb ik meer van deze ‘Engelse’ voorzetsels in het Nederlands nodig! Als u meer voorbeelden van dit verschijnsel kent (bij voorzetsels), dan graag een reactie onder dit bericht of een e-mail naar heleenkleiboer@gmail.com.