Wat is de juiste uitspraak van notoir?

Notoir kun je uitspreken als [nootoor] én als [nootwaar]. Het betekent ‘algemeen bekend, berucht’.

Bijvoeglijke naamwoorden op -oir

Bijvoeglijke naamwoorden op -oir zijn bijna altijd leenwoorden uit het Frans. Ze kunnen doorgaans zowel met [oor] als met [waar] worden uitgesproken. Dat geldt bijvoorbeeld voor: compensatoir, compromissoir, confirmatoir, conservatoir, contradictoir, deflatoir, discriminatoir, emancipatoir, illusoir, inflatoir, obligatoir, peremptoir (‘afdoend, beslissend’).

Anticipatoir (‘anticiperend’) wordt volgens Van Dale (2015) alleen uitgesproken met [waar], net als possessoir (‘het bezit betreffend’) en reflectoir (‘verband houdend met de reflexen’).

Zelfstandige naamwoorden op -oir

Het Nederlands heeft ook zelfstandige naamwoorden op -oir geleend uit het Frans. Deze worden meestal op z’n Frans uitgesproken, dus met [waar]: abattoir, boudoir, dressoir, executoir, neonoir (‘filmstijl met elementen uit de film noir’), peignoir, pissoir, reservoir, trottoir en urinoir.

Een uitzondering is oir (uitspraak: [oor]) (‘iemands afstammelingen in de rechte lijn’ – al in de dertiende eeuw ontleend aan het Franse hoir). Accusatoir en requisitoir worden eveneens alleen uitgesproken met [oor]. Bij territoir (‘staatsgebied bedoeld in verband met de daarover uitgeoefende rechtsmacht’) vermeldt Van Dale zowel [oor] als [waar].